Shloka 19
Udyoga-parva Adhyāya 165 — Bhīṣma’s Appraisal and Karṇa’s Rebuttal (भीष्म–कर्ण विवादः)
Devanagari script
एष योत्स्यति संग्रामे स्वान् बन्धून् सम्प्रहर्षयन् । उग्रायुधो महेष्वासो धार्तराष्ट्रहिते रत:,ये धृतराष्ट्रपुत्रोंके हितमें तत्पर हो भयंकर अस्त्र-शस्त्र तथा महान् धनुष धारण किये अपने बन्धुओंका हर्ष बढ़ाते हुए समरांगणमें बड़े उत्साहसे युद्ध करेंगे
Translation
एष योत्स्यति संग्रामे स्वान् बन्धून् सम्प्रहर्षयन् । उग्रायुधो महेष्वासो धार्तराष्ट्रहिते रतः ॥
Word by Word
एषःthis (man)
एषः:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
योत्स्यतिwill fight
योत्स्यति:
TypeVerb
Rootयुध्
FormSimple Future (Luṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
संग्रामेin battle
संग्रामे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसंग्राम
FormMasculine, Locative, Singular
स्वान्his own
स्वान्:
Karma
TypeAdjective
Rootस्व
FormMasculine, Accusative, Plural
बन्धून्kinsmen/relatives
बन्धून्:
Karma
TypeNoun
Rootबन्धु
FormMasculine, Accusative, Plural
सम्प्रहर्षयन्gladdening/cheering
सम्प्रहर्षयन्:
TypeVerb
Rootसम्-प्र-हृष्
FormPresent active participle (Śatṛ), Masculine, Nominative, Singular
उग्रायुधःhaving fierce weapons
उग्रायुधः:
Karta
TypeAdjective
Rootउग्रायुध
FormMasculine, Nominative, Singular
महेष्वासःhaving a great bow (great archer)
महेष्वासः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहेष्वास
FormMasculine, Nominative, Singular
धार्तराष्ट्रहितेin/for the welfare of Dhṛtarāṣṭra (and his side)
धार्तराष्ट्रहिते:
Adhikarana
TypeNoun
Rootधार्तराष्ट्रहित
FormNeuter, Locative, Singular
रतःdevoted/engaged
रतः:
Karta
TypeAdjective
Rootरम्
FormPast passive participle (kta), Masculine, Nominative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes