Shloka 22
Pāṇḍava-senā-niryāṇa and Vyūha-vibhāga (पाण्डवसेनानिर्याण तथा व्यूहविभाग)
Devanagari script
अस्माभ्ि: प्रीतिकामैस्तु भ्रातुर्ज्येष्ठस्य नित्यश: । मर्षितं ते दुराचार तत् त्वं न बहु मन््यसे,“दुराचारी दुर्योधन! हमलोगोंने सदा अपने बड़े भाईको प्रसन्न रखनेकी इच्छासे तेरे बहुत-से अत्याचारोंको चुपचाप सह लिया है; परंतु तू इन बातोंको अधिक महत्त्व नहीं दे रहा है
Translation
अस्माभिः प्रीतिकामैस्तु भ्रातुर्ज्येष्ठस्य नित्यशः । मर्षितं ते दुराचार तत्त्वं न बहु मन्यसे ॥
Word by Word
अस्माभिःby us
अस्माभिः:
Karana
TypeNoun
Rootअस्मद्
Form—, Instrumental, Plural
प्रीतिकामैःdesiring to please (him)
प्रीतिकामैः:
Karana
TypeAdjective
Rootप्रीतिकाम
FormMasculine, Instrumental, Plural
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
भ्रातुःof (our) brother
भ्रातुः:
TypeNoun
Rootभ्रातृ
FormMasculine, Genitive, Singular
ज्येष्ठस्यof the eldest
ज्येष्ठस्य:
TypeAdjective
Rootज्येष्ठ
FormMasculine, Genitive, Singular
नित्यशःalways/constantly
नित्यशः:
TypeIndeclinable
Rootनित्यशः
मर्षितम्borne/endured/forgiven
मर्षितम्:
TypeVerb
Rootमृष्
FormPast passive participle (क्त), Neuter, Nominative/Accusative, Singular
तेof you/your
ते:
TypePronoun
Rootत्वद्
Form—, Genitive, Singular
दुराचारःmisconduct/evil conduct
दुराचारः:
Karma
TypeNoun
Rootदुराचार
FormMasculine, Nominative, Singular
तत्that (fact/that misconduct)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, Nominative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
बहुmuch/greatly
बहु:
Karma
TypeAdjective
Rootबहु
FormNeuter, Accusative, Singular
मन्यसेyou think/consider
मन्यसे:
TypeVerb
Rootमन्
FormPresent (Lat), Second, Singular, Atmanepada
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes