Shloka 33

Udyoga Parva, Adhyāya 148: Vāsudeva’s Report—Mobilization and the Nīti Sequence

Sāma–Bheda–Daṇḍa

Devanagari script

स सत्यसंध: स तथाप्रमत्त: शास्त्रे स्थितो बन्धुजनस्य साधु: । प्रिय: प्रजानां सुह्ददानुकम्पी जितेन्द्रिय:ः साधुजनस्य भर्ता,'वे सत्यप्रतिज्ञ और प्रमादरहित हैं। शास्त्रकी आज्ञाके अनुसार चलते और भाई- बन्धुओंपर सद्भाव रखते हैं। युधिष्ठिरपर प्रजावर्गका विशेष प्रेम है। वे अपने सुह्ृदोंपर कृपा करनेवाले, जितेन्द्रिय तथा सज्जनोंका पालन-पोषण करनेवाले हैं

Transliteration

sa satyasaṃdhaḥ sa tathāpramattaḥ śāstre sthito bandhujanasya sādhuḥ | priyaḥ prajānāṃ suhṛd-dānukampī jitendriyaḥ sādhujanasya bhartā ||

Translation

वायुरुवाच— स सत्यसन्धः स तथाप्रमत्तः शास्त्रे स्थितो बन्धुजनस्य साधुः । प्रियः प्रजानां सुहृद्दानुकम्पी जितेन्द्रियः साधुजनस्य भर्ता ॥

Word by Word

सःhe

सत्यसन्धःtrue to his pledge

सःhe

तथाthus/also

अप्रमत्तःvigilant, not negligent

शास्त्रेin the scripture/teaching

स्थितःstanding/abiding

बन्धुजनस्यof (his) kinsfolk

साधुःgood, virtuous

प्रियःdear, beloved

प्रजानाम्of the subjects/people

सुहृद्-द-अनुकम्पीcompassionate toward friends

जितेन्द्रियःone who has conquered his senses

साधुजनस्यof the good people

भर्ताprotector, supporter

Speaker

वायुदेव उवाच

Characters & Entities

Vāyu (Vāyudeva)

Yudhiṣṭhira

prajā (the subjects/people)

bandhu-jana (kinsmen/relatives)

suhṛd (friends/well-wishers)

sādhu-jana (the virtuous)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes