Shloka 12
Udyoga-parva Adhyāya 130: Kuntī’s Instruction on Rājadharma and Daṇḍanīti
Devanagari script
नेत्राभ्यां नस्ततश्लैव श्रोत्राभ्यां च समन्ततः । प्रादुरासन् महारौद्रा: सधूमा: पावकार्चिष:,उनके नेत्रोंसे, नासिकाके छिद्रोंसे और दोनों कानोंसे सब ओर अत्यन्त भयंकर धूमयुक्त आगकी लपटें प्रकट हो रही थीं
Transliteration
netrābhyāṃ nāsatacchlaiva śrotrābhyāṃ ca samantataḥ | prādurāsan mahāraudrāḥ sadhūmāḥ pāvakārcīṣaḥ ||
Translation
वैशम्पायन उवाच—नेत्राभ्यां नासिकाछिद्रैः श्रोत्राभ्यां च समन्ततः। प्रादुरासन् महारौद्राः सधूमाः पावकार्चिषः॥
Word by Word
नेत्राभ्याम्by/through (their) two eyes
नेत्राभ्याम्:
Karana
TypeNoun
Rootनेत्र
FormNeuter, Instrumental, Dual
नासातःfrom the nose
नासातः:
Apadana
TypeNoun
Rootनासा
FormFeminine, Ablative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
श्रोत्राभ्याम्by/through (their) two ears
श्रोत्राभ्याम्:
Karana
TypeNoun
Rootश्रोत्र
FormNeuter, Instrumental, Dual
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
समन्ततःon all sides/everywhere
समन्ततः:
TypeIndeclinable
Rootसमन्ततः
प्रादुरासन्appeared/manifested
प्रादुरासन्:
TypeVerb
Rootप्रादुर् + अस्
FormImperfect (Lan), 3rd, Plural
महारौद्राःvery terrible/fierce
महारौद्राः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहारौद्र
FormMasculine, Nominative, Plural
सधूमाःwith smoke, smoky
सधूमाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसधूम
FormMasculine, Nominative, Plural
पावकार्चिषःflames of fire
पावकार्चिषः:
Karta
TypeNoun
Rootपावक + अर्चिस्
FormFeminine, Nominative, Plural
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaF
fire (pāvaka)F
flames (arcīṣaḥ)S
smoke (dhūma)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes