Shloka 5
Gālava Completes the Horse-Gift: Garuḍa’s Counsel and Viśvāmitra’s Acceptance (गालव-विष्वामित्र-सम्बन्धः)
Devanagari script
शुल्कं तु सर्वधर्मज्ञ हयानां चन्द्रवर्चसाम् । एकत: श्यामकर्णानां देयं महां चतुःशतम्,“समस्त धर्मोके ज्ञाता भूपाल! आप इस कन्याके शुल्कके रूपमें मुझे ऐसे चार सौ अश्व प्रदान करें, जो चन्द्रमाके समान उज्ज्वल कान्तिसे सुशोभित तथा एक ओरसे श्यामवर्णके कानोंवाले हों
Translation
शुल्कं तु सर्वधर्मज्ञ हयानां चन्द्रवर्चसाम्। एकतः श्यामकर्णानां देयं महां चतुःशतम्॥
Word by Word
शुल्कम्bride-price, fee
शुल्कम्:
Karma
TypeNoun
Rootशुल्क
FormNeuter, Accusative, Singular
तुbut, indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
सर्वधर्मज्ञO knower of all dharmas
सर्वधर्मज्ञ:
TypeNoun
Rootसर्वधर्मज्ञ
FormMasculine, Vocative, Singular
हयानाम्of horses
हयानाम्:
TypeNoun
Rootहय
FormMasculine, Genitive, Plural
चन्द्रवर्चसाम्moon-bright, having moonlike radiance
चन्द्रवर्चसाम्:
TypeAdjective
Rootचन्द्रवर्चस्
FormMasculine, Genitive, Plural
एकतःon one side
एकतः:
TypeIndeclinable
Rootएकतः
श्यामकर्णानाम्of those having dark ears
श्यामकर्णानाम्:
TypeAdjective
Rootश्यामकर्ण
FormMasculine, Genitive, Plural
देयम्is to be given / should be given
देयम्:
TypeVerb
Rootदा
Formतव्यत् (gerundive), Passive sense, Neuter, Nominative/Accusative, Singular
महान्great (amount)
महान्:
TypeAdjective
Rootमहत्
FormNeuter, Accusative, Singular
चतुःशतम्four hundred
चतुःशतम्:
Karma
TypeNoun
Rootचतुःशत
FormNeuter, Accusative, Singular
Speaker
नारद उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes