Shloka 8
स्त्रीपर्व — गान्धारीभीमसेनसंवादः
Strī-parva — Gāndhārī–Bhīmasena Dialogue on Wartime Conduct
Devanagari script
उक्तास्यष्टादशाहानि पुत्रेण जयमिच्छता । शिवमाशास्व मे मातर्युध्यमानस्य शत्रुभि:,“गत अठारह दिनोंमें विजयकी अभिलाषा रखनेवाला तुम्हारा पुत्र प्रतिदिन तुमसे जाकर कहता था कि “माँ! मैं शत्रुओंके साथ युद्ध करने जा रहा हूँ। तुम मेरे कल्याणके लिये आशीर्वाद दो”
Translation
उक्तास्यष्टादशाहानि पुत्रेण जयमिच्छता । शिवमाशास्व मे मातर्युध्यमानस्य शत्रुभिः ।
Word by Word
उक्तानिspoken/said
उक्तानि:
Karma
TypeAdjective
Rootउक्त (√वच्)
FormNeuter, Nominative, Plural
अस्यof him/this (his)
अस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootइदम् (अस्मद्-प्रत्ययान्त सर्वनाम)
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
अष्टादशeighteen
अष्टादश:
Karma
TypeAdjective
Rootअष्टादश (संख्या)
FormNeuter, Nominative/Accusative, Plural (as part of numeral phrase)
अहानिdays
अहानि:
Karma
TypeNoun
Rootअहन्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Plural
पुत्रेणby (your) son
पुत्रेण:
Karana
TypeNoun
Rootपुत्र
FormMasculine, Instrumental, Singular
जयम्victory
जयम्:
Karma
TypeNoun
Rootजय
FormMasculine, Accusative, Singular
इच्छताdesiring
इच्छता:
Karana
TypeAdjective
Rootइच्छत् (√इष्/इच्छ्)
FormMasculine, Instrumental, Singular
शिवम्welfare/auspiciousness
शिवम्:
Karma
TypeNoun
Rootशिव
FormNeuter, Accusative, Singular
आशास्वwish (you)/invoke
आशास्व:
Kriya
TypeVerb
Root√शास् (आ-√शास्)
FormImperative, 2, Singular, Parasmaipada
मेfor me / to me
मे:
Sampradana
TypeNoun
Rootअस्मद्
FormGenitive/Dative (enclitic), Singular
मातर्O mother
मातर्:
Sampradana
TypeNoun
Rootमातृ
FormFeminine, Vocative, Singular
युध्यमानस्यof (me) fighting
युध्यमानस्य:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootयुध्यमान (√युध्)
FormMasculine, Genitive, Singular
शत्रुभिःwith enemies
शत्रुभिः:
Karana
TypeNoun
Rootशत्रु
FormMasculine, Instrumental, Plural
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes