Shloka 50
Daṇḍanīti and the King as the Cause of Yuga-Order (दण्डनीतिः राजधर्मश्च युगकारणत्वम्)
महादण्डश्न तस्य स्याद् यस्यान्निर्वे दिवा भवेत् । प्रघोषयेदथैवं च रक्षणार्थ पुरस्य च,नगरकी रक्षाके लिये यह घोषणा करा दे कि “जिसके यहाँ दिनमें आग जलायी जाती होगी उसे बड़ा भारी दण्ड दिया जायगा”
mahādaṇḍaś ca tasya syād yasyānnirve divā bhavet | praghoṣayed athaivaṃ ca rakṣaṇārthaṃ purasya ca ||
महादण्डश्च तस्य स्याद् यस्याग्निर्दिवा भवेत् । प्रघोषयेदथैवं च रक्षणार्थं पुरस्य च ॥ यस्य गृहे दिवा वह्निः प्रज्वलितो दृश्येत तस्मै महादण्डो विधीयताम्; पुररक्षणार्थं चैतदाज्ञां सर्वत्र प्रघोषयेत् ।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Rāja-dharma requires preventive rules and proportional punishment to protect the public; clear proclamation of law strengthens deterrence and communal security.
Bhīṣma is advising on city administration: he recommends announcing a strict penalty for anyone keeping a cooking-fire burning in daytime, as a protective measure for the city.