Next Verse

Shloka 1

Śānti-parva Adhyāya 3: Karṇa’s training under Rāma Jāmadagnya and the Bhārgava restriction on the Brahmāstra

इस प्रकार श्रीमह्ाभारत शान्तिपर्वके अन्तर्गत राजधमनुशासनपर्वमें कर्णको ब्राह्मणका शापनामक दूसरा अध्याय पूरा हुआ ॥/ २ ॥। ऑपन-माज बछ। जज: > कर्णपर्वमें भी यह प्रसंग आया है, वहाँ कर्णके द्वारा बछड़ेके मारे जानेका उल्लेख है; अतः यहाँ भी होमधेनुका बछड़ा ही समझना चाहिये। तृतीयो<थध्याय: कर्णको ब्रद्यास्त्रकी प्राप्ति और परशुरामजीका शाप नारद उवाच कर्णस्य बाहुवीर्येण प्रणयेन दमेन च । तुतोष भृगुशार्दुलो गुरुशुश्रूषया तथा,नारदजी कहते हैं--राजन्‌! कर्णके बाहुबल, प्रेम, इन्द्रिय-संयम तथा गुरुसेवासे भुगुश्रेष्ठ परशुरामजी बहुत संतुष्ट हुए

nārada uvāca | karṇasya bāhuvīryeṇa praṇayena damena ca | tutoṣa bhṛguśārdulo guruśuśrūṣayā tathā ||

नारद उवाच—राजन्, कर्णस्य बाहुवीर्येण प्रणयेन दमेन च । गुरुशुश्रूषया चैव तुतोष भृगुनन्दनः ॥

नारदःNarada
नारदः:
Karta
TypeNoun
Rootनारद
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid/spoke
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (Paroksha-bhuta), 3rd, Singular, Parasmaipada
कर्णस्यof Karna
कर्णस्य:
TypeNoun
Rootकर्ण
FormMasculine, Genitive, Singular
बाहु-वीर्येणby/with the strength of (his) arms
बाहु-वीर्येण:
Karana
TypeNoun
Rootबाहु-वीर्य
FormNeuter, Instrumental, Singular
प्रणयेनby affection/devotion
प्रणयेन:
Karana
TypeNoun
Rootप्रणय
FormMasculine, Instrumental, Singular
दमेनby self-control
दमेन:
Karana
TypeNoun
Rootदम
FormMasculine, Instrumental, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
तुतोषwas pleased/satisfied
तुतोष:
TypeVerb
Rootतुष्
FormPerfect (Paroksha-bhuta), 3rd, Singular, Parasmaipada
भृगु-शार्दूलःthe tiger among the Bhrigus (Parashurama)
भृगु-शार्दूलः:
Karta
TypeNoun
Rootभृगु-शार्दूल
FormMasculine, Nominative, Singular
गुरु-शुश्रूषयाby service to the teacher
गुरु-शुश्रूषया:
Karana
TypeNoun
Rootगुरु-शुश्रूषा
FormFeminine, Instrumental, Singular
तथाalso/likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा

नारद उवाच

N
Nārada
K
Karṇa
P
Paraśurāma (Bhṛguśārdula)
G
Guru (teacher, as a role)