Shloka 19

Adhyāya 270 — Yudhiṣṭhira’s inquiry on saṃnyāsa; Bhīṣma on calculable time, tamas, and karma

Vṛtra–Uśanā exemplum begins

Devanagari script

कुण्डधार उवाच यदि प्रसन्ना देवा मे भक्तो<यं ब्राह्मणो मम । अस्यानुग्रहमिच्छामि कृतं किंचित्‌ सुखोदयम्‌,कुण्डधार बोला--यह ब्राह्मण मेरा भक्त है। यदि देवतालोग मुझपर प्रसन्न हों तो मैं इसके ऊपर उनका ऐसा अनुग्रह चाहता हूँ, जिससे इसे भविष्यमें कुछ सुख मिल सके

Translation

कुण्डधार उवाच—यदि प्रसन्ना देवाः मे, भक्तोऽयं ब्राह्मणो मम । अस्यानुग्रहमिच्छामि, कृतं किंचित् सुखोदयम् ॥

Word by Word

कुण्डधारःKundadhara

उवाचsaid

यदिif

प्रसन्नाःpleased

देवाःthe gods

मेof me / my

भक्तःdevotee

अयम्this

ब्राह्मणःbrahmin

ममof me / my

अस्यof this one / of him

अनुग्रहम्favor, grace

इच्छामिI desire

कृतम्done, made

किञ्चित्some, a little

सुखोदयम्arising of happiness; a rise of well-being

Speaker

कुण्डधार उवाच

Character Dynamics

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Meter (Chandas)

Sandhi Notes