Shloka 103
योग–सांख्यसमन्वयः, रथोपमा, व्यक्त–अव्यक्तविवेकः
Yoga–Sāṃkhya Synthesis, Chariot Allegory, and the Vyakta–Avyakta Distinction
पूर्णमण्डलमालोक्य तावुत्थायोपतस्थतु: । दोनों एकाग्रचित्त होकर प्राचीन वृत्तान्तोंकी चर्चा कर ही रहे थे कि किरणजालसे मण्डित भगवान् भास्करका उदय हुआ। सूर्यदेवका सम्पूर्ण मण्डल देख उन दोनोंने खड़े होकर उनका उपस्थान किया
pūrṇamaṇḍalam ālokya tāv utthāyopatasthatuḥ |
पूर्णमण्डलमालोक्य तावुत्थायोपतस्थतुः । एकाग्रचित्तौ तौ प्राचीनवृत्तान्तान् समालोचयन्तौ एव, किरणजालविभूषितस्य भगवान् भास्करस्य उदयः समभवत्। सूर्यस्य सम्पूर्णं मण्डलं दृष्ट्वा तौ सहसा उत्थाय तं श्रद्धया उपतस्थतुः।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic decorum: one should maintain reverence and timely observance (such as honoring the rising sun) even while engaged in serious, focused conversation.
Two people are discussing ancient traditions with concentrated minds; when the sun rises and its full disk is seen, they stand up and perform respectful attendance/homage to Sūrya (Bhāskara).