Shloka 71
ब्राह्मणस्य पूर्वतरा वृत्तिः — The Earlier Ideal Conduct of a Brahmana
River-of-Saṃsāra Metaphor
Devanagari script
यथा मे सर्वगात्राणि न सुस्थानि महौजस: । अहमैन्द्राच्च्युत: स्थानात् त्वमिन्द्र: प्रकृतो दिवि
Transliteration
yathā me sarvagātrāṇi na susthāni mahaujasaḥ | aham aindrāc cyutaḥ sthānāt tvam indraḥ prakṛto divi ||
Translation
भीष्म उवाच—यथा मे सर्वगात्राणि न सुस्थानि महौजसः। अहमैन्द्राच्च्युतः स्थानात् त्वमिन्द्रः प्रकृतो दिवि॥
Word by Word
यथाjust as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
मेof me / my
मे:
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Genitive, Singular
सर्वगात्राणिall limbs (of the body)
सर्वगात्राणि:
Karta
TypeNoun
Rootसर्वगात्र
FormNeuter, Nominative, Plural
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
सुस्थानिwell/healthy; in good condition
सुस्थानि:
Karta
TypeAdjective
Rootसुस्थ
FormNeuter, Nominative, Plural
महौजसःof the mighty/very powerful one
महौजसः:
TypeAdjective
Rootमहौजस्
FormMasculine, Genitive, Singular
अहम्I
अहम्:
Karta
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Nominative, Singular
ऐन्द्रात्from (what is) Indra's / from the Indra-related
ऐन्द्रात्:
Apadana
TypeAdjective
Rootऐन्द्र
FormNeuter, Ablative, Singular
च्युतःfallen, displaced
च्युतः:
Karta
TypeAdjective
Rootच्युत
FormMasculine, Nominative, Singular
स्थानात्from (my) position/place
स्थानात्:
Apadana
TypeNoun
Rootस्थान
FormNeuter, Ablative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, Nominative, Singular
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Karta
TypeNoun
Rootइन्द्र
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रकृतःestablished, settled (in office)
प्रकृतः:
Karta
TypeAdjective
Rootप्रकृत
FormMasculine, Nominative, Singular
दिविin heaven
दिवि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदिव्
FormFeminine, Locative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
BhīṣmaI
IndraH
heaven (divi)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes