कालनिर्णयः, युगधर्मवर्णनम्, सृष्टिक्रमश्च
Time-Reckoning, Yuga-Dharma, and the Sequence of Creation
वह कालरूप ब्रह्म अनन्त जलसे भरे हुए महासागरके समान गम्भीर एवं गहन है। उसका कहीं आदि-अन्त नहीं है। उसे ही क्षर एवं अक्षररूप बताया गया है ।। सत्त्वेषु लिड्रमावेश्य निर्लिड्रमपि तत् स्वयम् । मन्यन्ते ध्रुवमेवैनं ये जनास्तत्त्वदर्शिन:,जो लोग तत्त्वदर्शी हैं, वे निश्चितरूपसे ऐसा मानते हैं कि वह कालरूप परबत्रह्म परमात्मा स्वयं निराकार होते हुए भी समस्त प्राणियोंके भीतर जीवका प्रवेश कराता है
śakra uvāca — sa kālarūpaḥ brahma anantajalase bhareṣu mahāsāgareṣu iva gambhīraḥ gahanaś ca; tasya kvacid ādir na antaś ca. sa eva kṣara-akṣararūpa iti kathitaḥ. sattveṣu liṅdram āveśya nirliṅdram api tat svayam; manyante dhruvam evainaṃ ye janās tattvadarśinaḥ—sa kālarūpaḥ parabrahma paramātmā svayaṃ nirākāraḥ san api sarvaprāṇiṣu jīvasya praveśaṃ kārayati.
शक्र उवाच—कालरूपं परं ब्रह्म गम्भीरं गहनं यथा महत्तोयार्णवः। नास्य कुतश्चिदादिरन्तो वा; क्षराक्षरमिति चोच्यते। सत्त्वेषु लिङ्गमावेश्य निर्लिङ्गमपि तत् स्वयम्। मन्यन्ते ध्रुवमेवैनं ये जनास्तत्त्वदर्शिनः॥
श॒क्र उवाच