Previous Verse
Next Verse

Shloka 41

Daṇḍa as the Foundation of Social Order (दण्डप्रतिष्ठा)

न चोष्टरा न बलीवर्दा नाश्वाश्वतरगर्दभा: | युक्ता वहेयुर्यानानि यदि दण्डो न पालयेत्‌,यदि दण्ड कर्तव्यका पालन न करावे तो ऊँट, बैल, घोड़े, खच्चर और गदहे रथोंमें जोत दिये जानेपर भी उन्हें ढोकर ले न जायेँ

na coṣṭrā na balīvardā nāśvāśvataragardabhāḥ | yuktā vaheyur yānāni yadi daṇḍo na pālayet ||

न चोष्टरा न बलीवर्दा नाश्वाश्वतरगर्दभाः । युक्ता वहेयुर्यानानि यदि दण्डो न पालयेत् ॥

not
:
TypeIndeclinable
Root
and
:
TypeIndeclinable
Root
उष्ट्राःcamels
उष्ट्राः:
Karta
TypeNoun
Rootउष्ट्र
FormMasculine, Nominative, Plural
nor
:
TypeIndeclinable
Root
बलीवर्दाःbulls/oxen
बलीवर्दाः:
Karta
TypeNoun
Rootबलीवर्द
FormMasculine, Nominative, Plural
nor
:
TypeIndeclinable
Root
अश्वाःhorses
अश्वाः:
Karta
TypeNoun
Rootअश्व
FormMasculine, Nominative, Plural
अश्वतराःmules
अश्वतराः:
Karta
TypeNoun
Rootअश्वतर
FormMasculine, Nominative, Plural
गर्दभाःdonkeys
गर्दभाः:
Karta
TypeNoun
Rootगर्दभ
FormMasculine, Nominative, Plural
युक्ताःyoked/harnessed
युक्ताः:
TypeAdjective
Rootयुज्
FormMasculine, Nominative, Plural, Past passive participle (क्त)
वहेयुःwould carry/transport
वहेयुः:
TypeVerb
Rootवह्
FormOptative (विधिलिङ्), 3rd, Plural, Parasmaipada
यानानिvehicles/carts
यानानि:
Karma
TypeNoun
Rootयान
FormNeuter, Accusative, Plural
यदिif
यदि:
TypeIndeclinable
Rootयदि
दण्डःpunishment/rod (authority of punishment)
दण्डः:
Karta
TypeNoun
Rootदण्ड
FormMasculine, Nominative, Singular
not
:
TypeIndeclinable
Root
पालयेत्would protect/maintain/enforce
पालयेत्:
TypeVerb
Rootपाल्
FormOptative (विधिलिङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada

अजुन उवाच

A
Arjuna
D
daṇḍa (punitive authority)
U
uṣṭra (camel)
B
balīvarda (bull/ox)
A
aśva (horse)
A
aśvatara (mule)
G
gardabha (donkey)
Y
yāna (vehicle/cart)