Previous Verse
Next Verse

Shloka 18

Śīla-prāpti and Śīla-lakṣaṇa (शीलप्राप्ति-शीललक्षणम्) | On the Acquisition and Marks of Character

त॑ प्रजा नानुवर्तन्ते ब्राह्मयणा न च साधव: । ततः संशयमाप्रोति तथा वध्यत्वमेति च,उस दशामें प्रजा उसका साथ नहीं देती। साधु और ब्राह्मण भी उसका अनुसरण नहीं करते हैं। फिर तो उसका जीवन खतरेमें पड़ जाता है और अन्ततोगत्वा वह प्रजाके ही हाथसे मारा भी जाता है

taṁ prajā nānuvartante brāhmaṇā na ca sādhavaḥ | tataḥ saṁśayam āpnoti tathā vadhyatvam eti ca ||

तां दशां प्राप्ते नृपे प्रजा नानुवर्तन्ते, ब्राह्मणाश्च साधवश्च नानुगच्छन्ति। ततः स संशयपदं गच्छति, जीवितं चास्य संकटमापद्यते, अन्ते च प्रजाभिरेव हन्तुं योग्यतामापद्यते।

ताःthose
ताः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Nominative, Plural
प्रजाःsubjects, people
प्रजाः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रजा
FormFeminine, Nominative, Plural
not
:
TypeIndeclinable
Root
अनुवर्तन्तेfollow, comply with
अनुवर्तन्ते:
TypeVerb
Rootअनु√वृत्
FormPresent, Indicative, Atmanepada, Third, Plural
ब्राह्मणाःBrahmins
ब्राह्मणाः:
Karta
TypeNoun
Rootब्राह्मण
FormMasculine, Nominative, Plural
not
:
TypeIndeclinable
Root
and
:
TypeIndeclinable
Root
साधवःgood men, virtuous people
साधवः:
Karta
TypeNoun
Rootसाधु
FormMasculine, Nominative, Plural
ततःthen, thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
संशयम्doubt, peril
संशयम्:
Karma
TypeNoun
Rootसंशय
FormMasculine, Accusative, Singular
आप्नोतिreaches, comes to
आप्नोति:
TypeVerb
Root√आप्
FormPresent, Indicative, Parasmaipada, Third, Singular
तथाthus, likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
वध्यत्वम्state of being to be slain, liability to execution
वध्यत्वम्:
Karma
TypeNoun
Rootवध्यत्व
FormNeuter, Accusative, Singular
एतिgoes to, comes to
एति:
TypeVerb
Root√इ
FormPresent, Indicative, Parasmaipada, Third, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root

कामन्दक उवाच

K
Kāmandaka
P
prajā (subjects/people)
B
brāhmaṇas
S
sādhus (virtuous persons)