Daṇḍotpatti-kathana (Origin and Function of Daṇḍa) — वसुहोम–मान्धातृ संवाद
दण्ड सर्वत्र व्यापक होनेके कारण भगवान् विष्णु है और नरों (मनुष्यों) का अयन (आश्रय) होनेसे नारायण कहलाता है। वह प्रभावशाली होनेसे प्रभु और सदा महत् रूप धारण करता है, इसलिये महान् पुरुष कहलाता है ।। तथोक्ता ब्रह्मकन्येति लक्ष्मी्वृत्ति: सरस्वती । दण्डनीतिर्जगद्धात्री दण्डो हि बहुविग्रह:
daṇḍaḥ sarvatra vyāpakaḥ, tena bhagavān viṣṇuḥ; narāṇām ayanaṃ (āśrayaḥ) iti nārāyaṇaḥ. sa prabhāvavān iti prabhuḥ, sadā mahat-rūpaṃ dhārayatīti mahān puruṣa ucyate. tathoktā brahma-kanyeti lakṣmī-vṛttiḥ sarasvatī; daṇḍa-nītiḥ jagad-dhātrī, daṇḍo hi bahu-vigrahaḥ.
दण्डः सर्वत्र व्यापकत्वाद् भगवान् विष्णुरिति कथ्यते, नराणाम् अयनम् आश्रयश्चेति नारायणः। प्रभाववत्त्वात् प्रभुः, सदा महद्रूपधारणाच्च महापुरुष इति स्मृतः॥ तथोक्ता ब्रह्मकन्येति लक्ष्मीवृत्तिः सरस्वती। दण्डनीतिर्जगद्धात्री दण्डो हि बहुविग्रहः॥
भीष्म उवाच