Previous Verse
Next Verse

Shloka 15

Adhyāya 59: Vidura’s Admonition to Duryodhana after the Summons of Draupadī (सभा पर्व)

अक्षेहि शिक्षितो5भ्येति निकृत्यैव युधिष्ठिर । विद्वानविदुषो5भ्येति नाहुस्तां निकृतिं जना:,धर्मराज! जो द्यूतविद्यामें पूर्ण शिक्षित है, वह अशिक्षितोंपर शठतासे ही विजय पाता है। विद्वान्‌ पुरुष अविद्वानोंको जो परास्त करता है, वह भी शठता ही है; किंतु लोग उसे शठता नहीं कहते

akṣaiḥ śikṣito 'bhyeti nikṛtyaiva yudhiṣṭhira | vidvān aviduṣo 'bhyeti nāhus tāṁ nikṛtiṁ janāḥ ||

युधिष्ठिर उवाच—अक्षेषु शिक्षितोऽभ्येति निकृत्यैव युधिष्ठिर। विद्वानविदुषोऽभ्येति नाहुस्तां निकृतिं जनाः॥

अक्षेषुin dice (in the game of dice)
अक्षेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअक्ष
FormMasculine, Locative, Plural
शिक्षितःtrained, instructed
शिक्षितः:
Karta
TypeAdjective
Rootशिक्षित
FormMasculine, Nominative, Singular
अभ्येतिovercomes, wins against
अभ्येति:
TypeVerb
Rootअभि-इ
FormPresent, 3rd, Singular, Parasmaipada
निकृत्याby deceit, by trickery
निकृत्या:
Karana
TypeNoun
Rootनिकृति
FormFeminine, Instrumental, Singular
एवindeed, only
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
युधिष्ठिरO Yudhiṣṭhira
युधिष्ठिर:
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर
FormMasculine, Vocative, Singular
विद्वान्a learned man
विद्वान्:
Karta
TypeNoun
Rootविद्वस्
FormMasculine, Nominative, Singular
अविदुषःof an unlearned man
अविदुषः:
TypeNoun
Rootअविद्वस्
FormMasculine, Genitive, Singular
अभ्येतिovercomes, wins against
अभ्येति:
TypeVerb
Rootअभि-इ
FormPresent, 3rd, Singular, Parasmaipada
not
:
TypeIndeclinable
Root
आहुःthey say, they call
आहुः:
TypeVerb
Rootअह्
FormPerfect, 3rd, Plural, Parasmaipada
ताम्that (deceit)
ताम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Accusative, Singular
निकृतिम्deceit, trickery
निकृतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootनिकृति
FormFeminine, Accusative, Singular
जनाःpeople
जनाः:
Karta
TypeNoun
Rootजन
FormMasculine, Nominative, Plural

युधिषछिर उवाच

Y
Yudhiṣṭhira