Previous Verse
Next Verse

Shloka 122

वासवी-शक्तेः प्रयोगः, घटोत्कच-वधोत्तर-शोकः, व्यासोपदेशश्च

The Vāsavī Spear’s Use, Post-Ghaṭotkaca Grief, and Vyāsa’s Counsel

पुरंजयो दृढरथ: पताकी हेमकम्पन: । शल्यारुणीन्द्रसेना श्व॒संजयो विजयो जय:,“मामा! तुम साठ हजार रथियोंकी सेना साथ लेकर अर्जुनपर आक्रमण करो। कर्ण, वृषसेन, कृपाचार्य, नील, उत्तर दिशाके सैनिक, कृतवर्मा, पुरुमित्र, सुतापन, दुःशासन, निकुम्भ, कुण्डभेदी, पराक्रमी, पुरंजय, दृढ़रथ, पताकी, हेमकम्पन, शल्य, आरुणि, इन्द्रसेन, संजय, विजय, जय, कमलाक्ष, परक्राथी, जयवर्मा और सुदर्शन--ये सभी महारथी वीर तथा साठ हजार पैदल सैनिक तुम्हारे साथ जायँगे

purañjayo dṛḍharathaḥ patākī hemakampanaḥ | śalyāruṇīndrasenāḥ śva-saṃjayo vijayo jayaḥ ||

पुरञ्जयो दृढरथः पताकी हेमकम्पनः । शल्य आरुणि इन्द्रसेनः सञ्जयो विजयो जयः ॥

पुरंजयःPuraṃjaya (a warrior; 'conqueror of cities')
पुरंजयः:
Karta
TypeNoun
Rootपुरंजय
FormMasculine, Nominative, Singular
दृढरथःDṛḍharatha (firm-charioted; a warrior)
दृढरथः:
Karta
TypeNoun
Rootदृढरथ
FormMasculine, Nominative, Singular
पताकीbannered; bearing a standard
पताकी:
Karta
TypeAdjective
Rootपताकिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
हेमकम्पनःHemakampana (gold-shaker; a warrior)
हेमकम्पनः:
Karta
TypeNoun
Rootहेमकम्पन
FormMasculine, Nominative, Singular
शल्यःŚalya
शल्यः:
Karta
TypeNoun
Rootशल्य
FormMasculine, Nominative, Singular
आरुणिःĀruṇi
आरुणिः:
Karta
TypeNoun
Rootआरुणि
FormMasculine, Nominative, Singular
इन्द्रसेनःIndrasena
इन्द्रसेनः:
Karta
TypeNoun
Rootइन्द्रसेन
FormMasculine, Nominative, Singular
संजयःSañjaya
संजयः:
Karta
TypeNoun
Rootसंजय
FormMasculine, Nominative, Singular
विजयःVijaya
विजयः:
Karta
TypeNoun
Rootविजय
FormMasculine, Nominative, Singular
जयःJaya
जयः:
Karta
TypeNoun
Rootजय
FormMasculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
P
Purañjaya
D
Dṛḍharatha
P
Patākī
H
Hemakampana
Ś
Śalya
Ā
Āruṇi
I
Indrasena
V
Vijaya
J
Jaya

Educational Q&A

The verse’s ethical force lies in how war is propelled by organized commitment and celebrated names: once leaders commit to violence, they gather prestige, manpower, and allies to intensify the struggle. It implicitly contrasts strategic efficiency with the moral cost of escalating conflict.

Sañjaya continues a list of prominent Kaurava-side warriors being deployed as part of a large force intended to press an attack on Arjuna. The verse is a catalog segment within a broader mobilization/assignment scene in Droṇa Parva.