Shloka 4
अश्वमेधीयस्य हयस्य दक्षिणापश्चिमगमनम् — The Sacrificial Horse’s Southern and Western Circuit
Devanagari script
युधिष्ठिरस्यथ वचन न च ते जगृहुर्हितम् । किसीसे परास्त न होनेवाले धर्मात्मा अर्जुनने उन्हें राजा युधिष्ठिरकी बात सुनायी; परंतु उस हितकर वचनको भी वे ग्रहण न कर सके ।। ३ $ ।। वार्यमाणा5पि पार्थेन सान्त्वपूर्वममर्षिता:
Transliteration
yudhiṣṭhirasya atha vacanaṃ na ca te jagṛhuḥ hitam | vāryamāṇā api pārthena sāntvapūrvam amarṣitāḥ ||
Translation
युधिष्ठिरस्याथ वचनं न च ते जगृहुर्हितम् । वार्यमाणाऽपि पार्थेन सान्त्वपूर्वममर्षिताः ॥
Word by Word
वार्यमाणाःbeing restrained / though being dissuaded
वार्यमाणाः:
Karta
TypeVerb
Rootवार्य (√वृ/√वार्, ‘to restrain/forbid’) + शानच् (present passive participle)
FormMasculine, Nominative, Plural
अपिeven / although
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
पार्थेनby Partha (Arjuna)
पार्थेन:
Karana
TypeNoun
Rootपार्थ
FormMasculine, Instrumental, Singular
सान्त्वपूर्वम्with prior conciliation / in a conciliatory manner
सान्त्वपूर्वम्:
TypeIndeclinable
Rootसान्त्व + पूर्व
अमर्षिताःimpatient / angered / not tolerating
अमर्षिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootअमर्षित (a-stem adjective/PPP sense: ‘not enduring, impatient/angered’)
FormMasculine, Nominative, Plural
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaY
YudhiṣṭhiraP
Pārtha (Arjuna)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes