Previous Verse
Next Verse

Shloka 46

धृतराष्ट्र-सत्कारः तथा श्राद्ध-दाने नियमनम् | Honoring Dhṛtarāṣṭra and Regulating Śrāddha-Gifts

विपरीतकश्न मे शत्रुर्नियम्यश्न भवेन्नर: । राजा युधिष्ठिर बड़े दयालु थे। वे सदा प्रसन्न रहकर अपने भाइयों और मन्त्रियोंसे कहा करते थे कि “ये राजा धृतराष्ट्र मेरे और आपलोगोंके माननीय हैं। जो इनकी आज्ञाके अधीन रहता है

viparītakṛc ca me śatrur niyamyakṛc ca bhaven naraḥ |

वैशम्पायन उवाच— यो ममाज्ञां विपरीतं करोति स मे शत्रुः; यस्तु संयम्यात्मा मम निर्देशानुसारं वर्तते स मम स्वजन इव गण्यते। दयालुर्धर्मराजो युधिष्ठिरो भ्रातॄन् मन्त्रिणश्च पुनःपुनरुवाच— ‘धृतराष्ट्रो वृद्धः पूज्यः; तस्येच्छानुवर्तनं निष्ठा, तद्विरोधः वैरं दण्ड्यं च।’

{'viparīta''contrary, opposite, against (what is proper or commanded)', 'kṛt (kṛc/kṛt)': 'doing, acting
{'viparīta':
one who does', 'me''my', 'śatruḥ': 'enemy', 'niyamya': 'having restrained/controlled (oneself)
one who does', 'me':
in conformity with restraint', 'bhavet''would be, becomes', 'naraḥ': 'man, person'}
in conformity with restraint', 'bhavet':

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Y
Yudhiṣṭhira
D
Dhṛtarāṣṭra