Shloka 123
Adhyāya 57: Tapas–Dāna Phala
On the Fruits of Austerity and Giving
Devanagari script
समन््ततः प्रमुदितान् ददर्श सुमनोहरान् । राजाने देखा
Translation
समन्ततः प्रमुदितान् ददर्श सुमनोहरान्। शुकाः शारिकाश्च मनुष्यवद्वाणीं वदन्तः कूजन्ति स्म। भृङ्गराजाः कोकिलाः शतपत्राः कोयष्टयः कुक्कुभाः मयूराः कुक्कुटाः दात्यूहाः जीवजीवकाः चकोराः वानराः हंसाः सारसाः चक्रवाकाश्चादयः मनोहराः पशवः पक्षिणश्च सर्वतः सानन्दं विचेरुः।
Word by Word
समन्ततःon all sides, all around
समन्ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसमन्ततः
FormAvyaya (adverb)
प्रमुदितान्delighted, joyful
प्रमुदितान्:
Karma
TypeAdjective
Rootप्रमुदित
FormMasculine, Accusative, Plural
ददर्शsaw
ददर्श:
Kriyā
TypeVerb
Rootदृश्
FormPerfect (Liṭ), 3rd person, Singular
सुमनोहरान्very charming, beautiful
सुमनोहरान्:
Karma
TypeAdjective
Rootसुमनोहर
FormMasculine, Accusative, Plural
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes