Shloka 6

आसनं मूर्तिमन्त्रं च होमाद्यङ्गषडङ्गकम् / चक्रं गदां च खड्गं च मुसलं शंमखशर्ङ्गकम्

āsanaṃ mūrtimantraṃ ca homādyaṅgaṣaḍaṅgakam / cakraṃ gadāṃ ca khaḍgaṃ ca musalaṃ śaṃmakhaśarṅgakam

आसनं मूर्तिमन्त्रं च होमाद्यङ्गषडङ्गकं च विन्यसेत्; चक्रं गदां खड्गं मुसलं शङ्खं शार्ङ्गं च सम्यक् समायोजयेत्।

आसनम्seat; posture
आसनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआसन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन
मूर्तिमन्त्रम्the mantra of the form (mūrti-mantra)
मूर्तिमन्त्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमूर्ति (प्रातिपदिक) + मन्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (मूर्तेः मन्त्रः)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
होमाद्यङ्गषडङ्गकम्the sixfold set of limbs beginning with homa
होमाद्यङ्गषडङ्गकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहोम (प्रातिपदिक) + आदि (अव्यय/प्रातिपदिक) + अङ्ग (प्रातिपदिक) + षड् (संख्या) + अङ्गक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; समासः—(होम-आदि-अङ्ग) + षडङ्गक; अर्थः ‘होमादीनि अङ्गानि यस्य तत्/षडङ्गकम्’ (प्रयोगे तत्पुरुष-समाहार)
चक्रम्discus
चक्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन
गदाम्mace
गदाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
खड्गम्sword
खड्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootखड्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
मुसलम्club; pestle
मुसलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमुसल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन
शंमखशर्ङ्गकम्conch and Śārṅga (bow)
शंमखशर्ङ्गकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशङ्ख (प्रातिपदिक) + शार्ङ्ग (प्रातिपदिक) + कम्/क (प्रातिपदिक-प्रत्यय)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (शङ्खश्च शार्ङ्गश्च) समाहाररूपेण

Lord Vishnu (in dialogue with Garuda/Vinatā-putra)

Concept: Upāsanā is made complete by proper aṅgas (homa etc.), mantra, and visualization of the Lord’s weapons as protective and sovereign powers.

Vedantic Theme: Saguṇa-brahma upāsanā as a means to citta-śuddhi and steadiness of devotion.

Application: In Viṣṇu-pūjā, arrange āsana, mūrti/mantra, ṣaḍaṅga and homa-aṅgas, and contemplate the āyudhas as guardians of the rite and the sādhaka.

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: shanta

Type: ritual space/altar (mandala or shrine)

Related Themes: Garuda Purana 1.30 (pūjanavidhi and nyāsa continues the same ritual sequence)

V
Vishnu
S
Sudarshana Chakra
K
Kaumodaki (mace)
S
Shankha
S
Sharnga (bow)

FAQs

This verse frames a ritual setup where Viṣṇu is invoked with his defining emblems; the weapons and symbols function as markers of divine presence and protective power within worship.

Indirectly: it emphasizes correct worship and ritual completeness (mantra, homa, and auxiliaries), which the Garuḍa Purāṇa presents as supportive of dharma and spiritual well-being, foundational themes for later teachings on death rites and the soul’s journey.

Maintain clarity and completeness in spiritual practice—use a dedicated place (āsana), consistent mantra discipline, and (where appropriate) traditional offerings—centering devotion on the deity’s qualities symbolized by the conch, discus, mace, and bow.