Previous Verse
Next Verse

Shloka 64

Gaṇanātha-Parākrama (Episode of Gaṇeśa’s Martial Exploit) — Lalitopākhyāna Battle Continuation

यद्गन्धाघ्राममात्रेण मृत उत्तिष्ठते स्फुटम् / दुर्बलः प्रबलश्च स्यात्तद्ववर्ष सुरांबुधिः

yadgandhāghrāmamātreṇa mṛta uttiṣṭhate sphuṭam / durbalaḥ prabalaśca syāttadvavarṣa surāṃbudhiḥ

यद्गन्धाघ्राणमात्रेण मृतः स्फुटम् उत्तिष्ठति; दुर्बलः प्रबलश्च स्यात्—तत् सुराम्बुधिः अववर्ष।

yatwhich/that (thing)
yat:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter, Nominative/Accusative (1st/2nd), Singular (एकवचन); correlating with tat
gandha-āghrāma-mātreṇaby the mere act of smelling the scent
gandha-āghrāma-mātreṇa:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootgandha + āghrāma + mātra (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Instrumental (3rd/तृतीया), Singular (एकवचन); 'by mere smelling of fragrance'
mṛtaḥdead (person)
mṛtaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootmṛta (√mṛ, मृ धातु)
FormPast passive participle (भूतकर्मणि कृदन्त/क्त), Masculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
uttiṣṭhaterises/stands up
uttiṣṭhate:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootut-√sthā (स्था) (धातु)
FormPresent (लट्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन), Ātmanepada (आत्मनेपद)
sphuṭamclearly, distinctly
sphuṭam:
Kriya-visheṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootsphuṭa (प्रातिपदिक)
FormAdverb (क्रियाविशेषण)
durbalaḥweak
durbalaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootdur-bala (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
prabalaḥstrong
prabalaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootpra-bala (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक)
syātwould become
syāt:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Root√as (अस्) (धातु)
FormOptative (विधिलिङ्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन), Parasmaipada (परस्मैपद)
tatthat (liquid)
tat:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन); object of vavarṣa
vavarṣarained down/poured
vavarṣa:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Root√vṛṣ (वृष्) (धातु)
FormPerfect (लिट्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन), Parasmaipada (परस्मैपद)
surā-ambudhiḥthe ocean of liquor
surā-ambudhiḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootsurā + ambudhi (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)