Shloka 176
Ābhūta-saṃplava & Loka-vibhāga
Dissolution Threshold and the Fourteen Abodes
Devanagari script
पुत्रैरध्यापिता ये च पुत्रैराक्षापिताश्च ये / ते सर्व नरकं यान्ति नियतं तु श्वभोजनम्
Transliteration
putrairadhyāpitā ye ca putrairākṣāpitāśca ye / te sarva narakaṃ yānti niyataṃ tu śvabhojanam
Translation
पुत्रैरध्यापिता ये च पुत्रैराक्षापिताश्च ये; ते सर्वे नरकं यान्ति, नियतं तु श्वभोजनम्।
Word by Word
पुत्रैःby sons
पुत्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; instrumental plural
अध्यापिताः(those) taught (by sons)
अध्यापिताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअधि+√आप्/√आपय् (धातु) → अध्यापित (कृदन्त, णिच्+क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; causative past passive participle ‘made to study/taught’, nominative plural
येwho
ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; relative pronoun, nominative plural
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
पुत्रैःby sons
पुत्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; instrumental plural
आक्षापिताः(those) made to gamble
आक्षापिताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootआ+√क्षप्/√क्षपय् (धातु) → आक्षापित (कृदन्त, णिच्+क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; causative past passive participle ‘made to gamble/play at dice’, nominative plural
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
येwho
ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; relative pronoun, nominative plural
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; demonstrative pronoun, nominative plural
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; nominative plural (qualifying ‘te’)
नरकम्hell
नरकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनरक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; accusative singular
यान्तिgo
यान्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√या (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन; present indicative, 3rd plural
नियमितम्fixed/inevitable
नियमितम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनि+√यम् (धातु) → नियत (कृदन्त, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; past participle used adjectivally, accusative singular (qualifying ‘śvabhojanam’)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअवधारण/विरोध (particle) ‘but/indeed’
श्व-भोजनम्dog-eating / food of dogs
श्व-भोजनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootश्वन् (प्रातिपदिक) + भोजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; accusative singular; ‘dog-food/eating of dogs’