Shloka 130
Ābhūta-saṃplava & Loka-vibhāga
Dissolution Threshold and the Fourteen Abodes
Devanagari script
पूर्णं शतसहस्रं तु योजनानां निशाकरात् / नक्षत्रमण्डलं कृत्स्नमुपरिष्टात्प्रकाशत
Transliteration
pūrṇaṃ śatasahasraṃ tu yojanānāṃ niśākarāt / nakṣatramaṇḍalaṃ kṛtsnamupariṣṭātprakāśata
Translation
निशाकरात् पूर्णं शतसहस्रं योजनानाम् ऊर्ध्वम्। उपरिष्टात् कृत्स्नं नक्षत्रमण्डलं प्रकाशते॥
Word by Word
पूर्णम्full/complete
पूर्णम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपूर्ण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; agrees with शतसहस्रम्
शतसहस्रम्a hundred thousand
शतसहस्रम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशत+सहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (measure)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
योजनानाम्of yojanas
योजनानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootयोजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; Genitive plural (of yojanas)
निशाकरात्from the Moon
निशाकरात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootनिशाकर (प्रातिपदिक; निशा+कर)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), एकवचन; Ablative singular
नक्षत्रमण्डलम्the circle/region of stars
नक्षत्रमण्डलम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनक्षत्र+मण्डल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Nominative/Accusative singular
कृत्स्नम्entire
कृत्स्नम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृत्स्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; agrees with नक्षत्रमण्डलम्
उपरिष्टात्above
उपरिष्टात्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootउपरिष्टात् (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक अव्यय (adverb of place)
प्रकाशतshone/was luminous
प्रकाशत:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+काश् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect, past), प्रथमपुरुष, एकवचन; Parasmaipada