Shloka 36
ललितापरमेश्वरी-सेनाजय-यात्रा
Lalitā Parameśvarī’s Army-March for Victory
Devanagari script
ताश्च सप्तटिकसङ्काशाः परशुं पाशमेव च / गदां घण्टां मणिं चैव दधाना दीप्तविग्रहाः
Transliteration
tāśca saptaṭikasaṅkāśāḥ paraśuṃ pāśameva ca / gadāṃ ghaṇṭāṃ maṇiṃ caiva dadhānā dīptavigrahāḥ
Translation
ताश्च सप्तटिकसङ्काशाः परशुं पाशमेव च । गदां घण्टां मणिं चैव दधाना दीप्तविग्रहाः ॥
Word by Word
ताःthey (those women)
ताः:
कर्ता (Karta/subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, बहुवचन (pronoun)
चand
च:
सम्बन्ध (coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
सप्त-टिक-सङ्काशाःresembling seven ṭikas (in size/measure)
सप्त-टिक-सङ्काशाः:
कर्ता-विशेषण (adjectival to subject)
TypeAdjective
Rootसप्त (प्रातिपदिक) + टिक (प्रातिपदिक) + सङ्काश (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (measure/comparison: ‘सप्तटिकायाः सङ्काशाः’); पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन (agreeing with implied masculine group/gaṇa; or used adjectivally for the group)
परशुम्axe
परशुम्:
कर्म (Karma/object)
TypeNoun
Rootपरशु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
पाशम्noose
पाशम्:
कर्म (Karma/object)
TypeNoun
Rootपाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
एवindeed/just
एव:
सम्बन्ध (emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis/only)
चand
च:
सम्बन्ध (coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
गदाम्mace
गदाम्:
कर्म (Karma/object)
TypeNoun
Rootगदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
घण्टाम्bell
घण्टाम्:
कर्म (Karma/object)
TypeNoun
Rootघण्टा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
मणिम्jewel
मणिम्:
कर्म (Karma/object)
TypeNoun
Rootमणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
चand
च:
सम्बन्ध (coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
एवindeed
एव:
सम्बन्ध (emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis)
दधानाbearing/holding
दधाना:
कर्ता-विशेषण (describing subject)
TypeVerb
Rootधा (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले कृदन्त (present active participle, शतृ); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन (agreeing with ताः)
दीप्त-विग्रहाःhaving radiant forms
दीप्त-विग्रहाः:
कर्ता-विशेषण (adjectival to subject)
TypeAdjective
Rootदीप्त (कृदन्त/प्रातिपदिक) + विग्रह (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (‘दीप्तः विग्रहः’); पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन (used adjectivally for the group)