Previous Sutra
Next Sutra

Sutra 13

गृहीतान् समाहर्ता पौरजानपदानां दर्शयेत् चोरग्रहणीं विद्यामधीते राजा तस्योपदेशादिमे चोरा गृहीताः भूयश्च ग्रहीष्यामि वारयितव्यो वः स्वजनः पापाचारह् इति ॥ कZ_०४.५.१३ ॥

gṛhītān samāhartā paurajānapadānāṃ darśayet; coragrahaṇīṃ vidyām adhīte rājā; tasyopadeśād ime corā gṛhītāḥ; bhūyaś ca grahīṣyāmi; vārayitavyo vaḥ svajanaḥ pāpācāraḥ iti

समाहर्ता गृहीतान् अपराधिनः पौरजानपदानां पुरतः दर्शयेत्, एवं च घोषयेत्— ‘राजा चोरग्रहणीं विद्यामधीते; तस्योपदेशादिमे चोरा गृहीताः; भूयश्च ग्रहीष्यामि; वः स्वजनः पापाचारः वारयितव्यः’ इति।

गृहीतान्(those) arrested
गृहीतान्:
TypeParticiple
Rootग्रह्
Formकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, बहुवचन; ‘गृहीत’ = ‘seized/arrested’
समाहर्ताthe collector (revenue officer)
समाहर्ता:
TypeNoun (agent)
Rootसम्-आ-हृ
Formकर्तृवाचक संज्ञा (तृच्/तार्-प्रत्ययार्थ), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
पौरof townsmen
पौर:
TypeNoun/Adjective
Rootपुर्/पुर
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, बहुवचन (पौराणाम) — ‘of townsmen/citizens’
जानपदानाम्of the people of the countryside (janapada)
जानपदानाम्:
TypeNoun
Rootजनपद
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, बहुवचन
दर्शयेत्should show / should present
दर्शयेत्:
TypeVerb
Rootदृश्
Formलिङ् (विधिलिङ्), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; causative sense not intended here—simple ‘should show’
चोरग्रहणीम्the method of catching thieves
चोरग्रहणीम्:
TypeNoun
Rootग्रहण
Formसमास: चोर-ग्रहणी (षष्ठी/कर्मधारय-प्राय), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; ‘ग्रहणी’ = act/method of seizing
विद्याम्knowledge / a technique
विद्याम्:
TypeNoun
Rootविद्या
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन
अधीतेlearns / studies
अधीते:
TypeVerb
Rootअधि-इ
Formलट् (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘studies/learns’
राजाthe king
राजा:
TypeNoun
Rootराजन्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
तस्यof him / from him
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
Formषष्ठी विभक्ति, एकवचन (पुं/नपुं)
उपदेशात्from (his) instruction
उपदेशात्:
TypeNoun
Rootउपदेश
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी विभक्ति, एकवचन; ‘from instruction/advice’
इमेthese
इमे:
TypePronoun
Rootइदम्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन
चोराःthieves
चोराः:
TypeNoun
Rootचोर
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन
गृहीताःhave been seized / arrested
गृहीताः:
TypeParticiple
Rootग्रह्
Formकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन
भूयःagain / further
भूयः:
TypeAdverb
Rootभूयस्
Formअव्यय (क्रियाविशेषण)
and
:
TypeParticle
Root
Formअव्यय (समुच्चय)
ग्रहीष्यामिI will seize / arrest
ग्रहीष्यामि:
TypeVerb
Rootग्रह्
Formलृट् (साधारण-भविष्यत्), परस्मैपद, उत्तमपुरुष, एकवचन
वारयितव्यःmust be restrained / must be prevented
वारयितव्यः:
TypeGerundive (obligation)
Rootवृ (वारयति)
Formकृदन्त (तव्यत्), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; ‘must be restrained/prevented’
वःyour
वः:
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Formषष्ठी विभक्ति, बहुवचन (enclitic)
स्वजनःyour own man / kinsman
स्वजनः:
TypeNoun
Rootस्वजन
Formसमास: स्व-जन (कर्मधारय/तत्पुरुष), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
पापाचारःa man of sinful conduct / wrongdoer
पापाचारः:
TypeNoun
Rootपापाचार
Formसमास: पाप-आचार (तत्पुरुष), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
इतिthus
इति:
TypeQuotative particle
Rootइति
Formअव्यय (उद्धरण-समाप्ति)
S
samāhartṛ (Collector-General)
K
king
U
urban populace (paura)
R
rural populace (jānapada)
T
thieves

FAQs

Because theft directly affects revenue and economic order; the revenue administration publicly signals enforcement capacity to stabilize compliance and commerce.

It projects state competence, deters future crime, and shifts social enforcement onto kinship groups to self-regulate deviant members.