Shloka 24

स्वयम्प्रभा-विमोचनम् — Svayamprabha Leads the Vanaras Out

Time-Limit Crisis and Counsel

Devanagari script

कर्मस्वप्रतिमास्सर्वे दिक्षु विश्रुतपौरुषाः।मां पुरस्कृत्य निर्याताः पिङ्गाक्षप्रतिचोदिताः।।।।

Transliteration

karmasv apratimāḥ sarve dikṣu viśrutapauruṣāḥ | māṃ puraskṛtya niryātāḥ piṅgākṣapraticoditāḥ ||

Translation

Все вы несравненны в деяниях, славны доблестью во всех сторонах света; побуждаемые Сугривой, рыжеоким, вы выступили, поставив меня впереди.

Word by Word

• कर्मसु: in actions/tasks
• कर्मसु: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: karman (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे सप्तमी बहुवचनम्

• अप्रतिमाः: incomparable
• अप्रतिमाः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: apratima (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्; सर्वे इति विशेषणम्

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्; (भवन्तः/यूयम्) इत्यध्याहारः

• दिक्षु: in the directions
• दिक्षु: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: diś (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे सप्तमी बहुवचनम्

• विश्रुतपौरुषाः: renowned for valor
• विश्रुतपौरुषाः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: viśruta (कृदन्त-प्रातिपदिक) + pauruṣa (प्रातिपदिक)
• Form: समासः (तत्पुरुषः: पौरुषे विश्रुताः); पुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्; सर्वे इति विशेषणम्

• माम्: me
• माम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: asmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम; द्वितीया एकवचनम्

• पुरस्कृत्य: having put (me) in front; under my lead
• पुरस्कृत्य: Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: puras√kṛ (धातु) + lyap (ल्यप्)
• Form: ल्यबन्त अव्ययम् (gerund); ‘having placed in front/with me as leader’

• निर्याताः: set out
• निर्याताः: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: nir√yā (धातु) + kta (क्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्तः; पुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्; कर्तरि भावः (you set out)

• पिङ्गाक्षप्रतिचोदिताः: urged by the tawny-eyed one (Sugriva)
• पिङ्गाक्षप्रतिचोदिताः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: piṅga-akṣa (प्रातिपदिक) + prati√cud (धातु) + ita (इत)
• Form: समासः (तत्पुरुषः: पिङ्गाक्षेण प्रतिचोदिताः); भूतकर्मणि कृदन्तः; पुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्; सर्वे इति विशेषणम्

Context

'You are all celebrated for bravery and incomparable in your activities. You have followed me in obedience to the orders of the tawny-eyed Sugriva.

Characters & Entities

• Angada
• Sugriva (Piṅgākṣa)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Dharma is disciplined teamwork under rightful command—valor must translate into executed duty, not merely reputation.

What is the narrative situation?

Angada reminds the group that they were deputed by Sugriva and accepted him as their leader for the mission.

Which character virtue is emphasized?

Loyal obedience and martial readiness, oriented toward service.