Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

The Greatness of the Kāliṇdī (Yamunā): Merit of Bathing, Charity, and Faith

न समं विद्यते किंचित्तेजः सौरेण तेजसा । तद्वन्न यमुनास्नानं समानाः क्रतुजाः क्रियाः

na samaṃ vidyate kiṃcittejaḥ saureṇa tejasā | tadvanna yamunāsnānaṃ samānāḥ kratujāḥ kriyāḥ

Ничто не сравнится с сиянием солнечного света; так же и никакие обрядовые действия, рожденные жертвоприношениями, не равны омовению в Ямуне.

not
:
Sambandha (सम्बन्ध/negator)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation particle)
समम्equal
समम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom/Acc; predicate usage), एकवचन
विद्यतेexists/is found
विद्यते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; भावे/अस्त्यर्थे प्रयोग (exists/is found)
किंचित्anything
किंचित्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकिंचित् (सर्वनाम/अव्ययवत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन; अनिश्चितपरिमाणवाचक (something/anything)
तेजःsplendor/energy
तेजः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतेजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन
सौरेणsolar/of the Sun
सौरेण:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootसौर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), एकवचन; विशेषण (सूर्यसम्बन्धि)
तेजसाwith splendor
तेजसा:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootतेजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), एकवचन
तद्वत्likewise
तद्वत्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतद्वत् (अव्यय)
Formतुल्यताबोधक-अव्यय (likewise/in the same way)
not
:
Sambandha (सम्बन्ध/negator)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation particle)
यमुना-स्नानम्bathing in the Yamuna
यमुना-स्नानम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयमुना (प्रातिपदिक) + स्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (यमुनायाः स्नानम्)
समानाःequal
समानाः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसमान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन; विशेषण (क्रियाः इति)
क्रतु-जाःborn of sacrifices; sacrificial
क्रतु-जाः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootक्रतु (प्रातिपदिक) + ज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन; तत्पुरुष (क्रतुतः जाताः/क्रतुजन्याः)
क्रियाःrites/actions
क्रियाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootक्रिया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), बहुवचन

Unspecified (contextual narrator within Svarga-khaṇḍa dialogue)

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: vira

Type: river

Sandhi Resolution Notes: किंचित्तेजः → किंचित् तेजः; तद्वन्न → तद्वत् न; यमुनास्नानं → यमुना-स्नानम् (षष्ठी-तत्पुरुष).

S
Surya
Y
Yamuna

FAQs

It elevates Yamunā-bathing (tīrtha-snāna) as spiritually incomparable—surpassing even elaborate sacrificial rites—just as the Sun’s radiance is unmatched.

The comparison uses an absolute standard (the unrivaled brilliance of Sūrya) to emphasize the unrivaled merit attributed to bathing in the Yamunā.

It does not necessarily reject them; it asserts a hierarchy of efficacy in which Yamunā-snāna is praised as superior to rites ‘born of sacrifice’ (kratu-jāḥ kriyāḥ).