Shloka 132

Glory of Puruṣottama: Pañcatīrthī Observance and Narasiṃha Worship

Devanagari script

नरसिंहे प्रसन्ने तु प्राप्नोत्यन्यांश्च वांछितान् । यान्यान्कामानभिध्यायन्भजेत नृहरिं नरः ॥ १३२ ॥

Transliteration

narasiṃhe prasanne tu prāpnotyanyāṃśca vāṃchitān | yānyānkāmānabhidhyāyanbhajeta nṛhariṃ naraḥ || 132 ||

Translation

Когда Нарасимха (Narasiṃha) благоволит, человек получает и другие желанные дары. Потому, помышляя о своих желаниях, пусть человек поклоняется Нрихари (Nṛhari), Господу Человеку-Льву.

Word by Word

• नरसिंहे: in/when Narasiṃha
• नरसिंहे: अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
• Type: Noun
• Root: नरसिंह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/सप्तमी), एकवचन; कर्मधारयः (नरः इव सिंहः)

• प्रसन्ने: when (he is) pleased
• प्रसन्ने: अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative; condition)
• Type: Adjective
• Root: प्रसन्न (कृदन्त; प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/सप्तमी), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त/PPP) √सद्/√सन् (प्रसादे) → प्रसन्न; ‘being pleased’

• तु: but/indeed
• तु: सम्बन्ध/निपात (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात (particle; contrast/emphasis)

• प्राप्नोति: attains/obtains
• प्राप्नोति: क्रिया (Action/Verb)
• Type: Verb
• Root: प्र + √आप् (आप्नोति; प्राप्तौ धातु)
• Form: लट्-लकार (Present/लट्), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• अन्यान्: other
• अन्यान्: कर्म (Karma/Object modifier)
• Type: Adjective
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/द्वितीया), बहुवचन; विशेषण

• च: and
• च: समुच्चय (Conjunctive)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• वाञ्छितान्: desired (things)
• वाञ्छितान्: कर्म (Karma/Object complement)
• Type: Adjective
• Root: वाञ्छित (कृदन्त; प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/द्वितीया), बहुवचन; भूतकृदन्त (क्त/PPP) √वाञ्छ् (इच्छायाम्) → वाञ्छित; ‘desired’

• यान्: which
• यान्: कर्म (Karma/Object; relative)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/द्वितीया), बहुवचन

• यान्: whatever
• यान्: कर्म (Karma/Object; relative)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/द्वितीया), बहुवचन; पुनरुक्ति (emphatic repetition)

• कामान्: desires
• कामान्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: काम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/द्वितीया), बहुवचन

• अभिध्यायन्: meditating on
• अभिध्यायन्: कर्ता (Karta; participial agent)
• Type: Verb
• Root: अभि + √ध्यै (चिन्तायाम् धातु)
• Form: वर्तमान-कृदन्त (शतृ/Present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘meditating/thinking of’

• भजेत: should worship/serve
• भजेत: क्रिया (Action/Verb)
• Type: Verb
• Root: √भज् (सेवायाम् धातु)
• Form: विधिलिङ्-लकार (Optative/विधिलिङ्), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• नृहरिम्: Nṛhari (Man-Lion Hari)
• नृहरिम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: नृहरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/द्वितीया), एकवचन; कर्मधारयः (नृः हरिः)

• नरः: a man
• नरः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/प्रथमा), एकवचन

Speaker

Narada (teaching in the Uttara-Bhaga narrative; commonly framed as Narada’s instruction within the Purana’s dialogue tradition)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: vira

Characters & Entities

• Narasimha
• Nṛhari
• Vishnu

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It teaches that divine grace is the decisive factor: when Narasiṃha is pleased, both spiritual and worldly aims can be fulfilled, making devotion the root-cause of success.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

It presents bhajana (devotional worship) of Nṛhari as the practical method—one keeps the heart focused (abhidhyāna) and approaches the Lord, trusting that fulfilled desires follow from the Lord’s prasāda (pleasure).

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

While no specific Vedāṅga is named, the verse implies dhyāna and mantra-centered practice—areas typically supported by Śikṣā (correct recitation) and Vyākaraṇa (accurate wording) in formal Narada Purana rituals.