Previous Verse
Next Verse

Shloka 68

Adhyāya 208: Aṅgirasī-kanyāḥ

Enumeration of Aṅgiras’ daughters and attribute-names

ये तु धर्मानसूयन्ते बुद्धिमोहान्विता नरा: । अपथा गच्छतां तेषामनुयाता च पीड्यते,जो मनुष्य बुद्धिमोहसे युक्त होकर धर्ममें दोष देखते हैं वे स्वयं तो कुमार्गगामी होते ही हैं, उनके पीछे चलनेवाला मनुष्य भी कष्ट पाता है

ye tu dharmān asūyante buddhimohānvitā narāḥ | apathā gacchatāṁ teṣām anuyātā ca pīḍyate ||

Но те люди, чьё разумение омрачено заблуждением и кто выискивает пороки в дхарме, сами сходят на ложный путь; и даже тот, кто следует за ними, терпит страдание и приходит к беде. Охотник предупреждает: презрение к праведности вводит в заблуждение не только хулителя, но и всякого, кто берёт такого человека себе в проводники.

येwho (those who)
ये:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Plural
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
धर्मान्dharma, righteous duties
धर्मान्:
Karma
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Accusative, Plural
अनसूयन्तेfind fault with / censure
अनसूयन्ते:
TypeVerb
Rootअनसूय्
FormPresent, Atmanepada, Third, Plural
बुद्धि-मोह-अन्विताःendowed with delusion of understanding
बुद्धि-मोह-अन्विताः:
Karta
TypeAdjective
Rootअन्वित (√इ + अनु + वि, past participle used adjectivally)
FormMasculine, Nominative, Plural
नराःmen, people
नराः:
Karta
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Nominative, Plural
अपथाःwrong path / bad road
अपथाः:
TypeNoun
Rootअपथ
FormMasculine, Nominative, Plural
गच्छताम्of those going
गच्छताम्:
TypeVerb
Rootगम्
FormPresent active participle (शतृ), Masculine/Neuter, Genitive, Plural
तेषाम्of them
तेषाम्:
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Plural
अनुयाताa follower
अनुयाता:
Karta
TypeNoun
Rootअनुयातृ (from अनु + √या)
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
पीड्यतेis afflicted / suffers
पीड्यते:
TypeVerb
Rootपीड्
FormPresent, Passive, Third, Singular

व्याध उवाच

V
vyādha (the hunter, speaker)

Educational Q&A

Fault-finding in dharma, when driven by deluded intellect, leads a person onto an unrighteous path; moreover, such a person becomes a harmful example, causing even followers to suffer. The verse stresses responsibility in judgment and leadership: misguided criticism of righteousness spreads harm.

In the Vana Parva’s dialogue where the hunter (vyādha) instructs on dharma, he cautions against people who disparage righteous conduct. He explains that their inner confusion makes them deviate, and their influence injures those who imitate or follow them.