Shloka 38
Kuberasaras-darśana (Bhīma beholds Kubera’s guarded lotus-lake) / कुबेरसरः-दर्शनम्
वृद्ध: सम्मन्त्रय सद्धिश्व बुद्धिमद्धि: श्रुतान्वितै: । आस्थित: शास्ति दण्डेन व्यसनी परिभूयते,वेद-शास्त्रोंके विद्वान, बुद्धिमान् तथा बड़े-बूढ़े श्रेष्ठ पुरुषोंस सलाह करके उनका कृपापात्र बना हुआ राजा ही दण्डनीतिके द्वारा शासन कर सकता है। जो राजा दुर्व्यसनोंमें आसक्त होता है, उसका पराभव हो जाता है
vṛddhaiḥ sammantrya saddhiś ca buddhimadbhiḥ śrutānvitaiḥ | āsthitaḥ śāsti daṇḍena vyasanī paribhūyate ||
Вайшампаяна сказал: Посоветовавшись со старейшинами — людьми добрыми и мудрыми, наделёнными знанием, — царь, твёрдо стоящий под их наставлением, может править посредством политики наказания и сдерживания. Но правитель, пристрастившийся к губительным порокам, бывает унижен и терпит поражение.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
A ruler’s authority (daṇḍa) becomes legitimate and effective only when grounded in counsel from virtuous, learned elders; addiction to vices destroys kingship and leads to defeat.
Vaiśampāyana delivers a rājadharma maxim within the Vana Parva discourse: he contrasts the successful king who consults wise elders and governs with disciplined authority against the vice-addicted king who is inevitably overpowered and ruined.