Shloka 49
Adhyāya 136: Yavakrī–Bharadvāja Saṃvāda and the Bāladhī–Dhanuṣākṣa Gāthā
Arrogance, Boons, and Nimitta
भरद्वाज उवाच तस्य पुत्रस्तदा जज्ञे मेधावी क्रोधनस्तदा । स तच्छुत्वाकरोद् दर्पमृषींश्चैवावमन्यत,भरद्वाज कहते हैं--यवक्रीत! तदनन्तर बालधिके पुत्रका जन्म हुआ, जो मेधायुक्त होनेके कारण मेधावी नामसे विख्यात था। वह स्वभावका बड़ा क्रोधी था। अपनी आयुके विषयमें देवताओंके वरदानकी बात सुनकर मेधावी घमण्डमें भर गया और ऋषियोंका अपमान करने लगा
bharadvāja uvāca | tasya putras tadā jajñe medhāvī krodhanas tadā | sa tac chrutvākarod darpam ṛṣīṁś caivāvamanyata |
Бхарадваджа сказал: «Тогда родился у него сын — разумный, но вместе с тем яростного нрава. Услышав о даре богов, касающемся срока его жизни, Медхави возгордился и стал пренебрегать и оскорблять риши.»
भरद्वाज उवाच
Educational Q&A
Gifts such as divine boons can become spiritually dangerous when they feed darpa (arrogance). Intelligence without humility, and power without restraint, leads to adharma—here shown by contempt toward ṛṣis, who embody discipline, learning, and moral authority.
Bharadvāja narrates that a son named Medhāvī is born. Though intelligent, he is quick to anger. After hearing of a divine boon regarding his lifespan, he becomes proud and begins to insult and disregard the sages.