Previous Verse
Next Verse

Shloka 53

Ārjava, Satya, and the Virocana–Sudhanvan Exemplum

Udyoga-parva 35

अनश्रिता दानपुण्यं वेदपुण्यमनाश्रिता: । रागद्वेषविनिर्मुक्ता विचरन्तीह मोक्षिण:,मोक्षकी इच्छा रखनेवाले मनुष्य दानके पुण्यका आश्रय नहीं लेते, वेदके पुण्यका भी आश्रय नहीं लेते; किंतु निष्कामभावसे राग-द्वेषसे रहित हो इस लोकमें विचरते रहते हैं

anaśritā dānapuṇyaṃ vedapuṇyam anāśritāḥ | rāgadveṣavinirmuktā vicarantīha mokṣiṇaḥ ||

Видура говорит: те, кто поистине ищет освобождения, не опираются на заслугу милостыни и не зависят от заслуги, добытой ведическими обрядами. Свободные от привязанности и отвращения, они идут по этому миру с безжеланным, не связанным умом, не делая награду основанием своего поведения.

अनश्रिताःnot resorting to, not depending on
अनश्रिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootअनाश्रित (आ-श्रि धातु, क्त)
FormMasculine, Nominative, Plural
दानपुण्यम्merit of giving (charity)
दानपुण्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootदानपुण्य
FormNeuter, Accusative, Singular
वेदपुण्यम्merit of the Veda (Vedic rites/study)
वेदपुण्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootवेदपुण्य
FormNeuter, Accusative, Singular
अनाश्रिताःnot resorting to, not relying on
अनाश्रिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootअनाश्रित (आ-श्रि धातु, क्त)
FormMasculine, Nominative, Plural
रागद्वेषविनिर्मुक्ताःfreed from attachment and aversion
रागद्वेषविनिर्मुक्ताः:
Karta
TypeAdjective
Rootरागद्वेषविनिर्मुक्त
FormMasculine, Nominative, Plural
विचरन्तिthey roam, they move about
विचरन्ति:
Karta
TypeVerb
Rootचर्
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
इहhere, in this world
इह:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइह
मोक्षिणःseekers of liberation
मोक्षिणः:
Karta
TypeNoun
Rootमोक्षिन्
FormMasculine, Nominative, Plural

विदुर उवाच

V
Vidura
V
Veda
M
moksha (liberation)

Educational Q&A

Liberation-oriented living is marked by inner freedom: one does not act for the sake of accumulating merit (puṇya) through charity or ritual, but lives without attachment and aversion, letting actions be unclaimed by desire for reward.

In Vidura’s counsel during the Udyoga Parva, he articulates a higher ethical-spiritual standpoint: amid political tension and impending conflict, he points to the ideal of the mokṣa-seeker—one who remains inwardly detached and unentangled in reward-seeking religiosity.