Shloka 52
Pāṇḍava-senā-niryāṇa and Vyūha-vibhāga (पाण्डवसेनानिर्याण तथा व्यूहविभाग)
पाण्डवेषु सदा पाप नित्यं जिद्ठां प्रवर्तसे । स्ववीर्याद् यः पराक्रम्य पाप आह्वयते परान् । अभीत: पूरयन् वाक्यमेष वै क्षत्रिय: पुमान्
sañjaya uvāca | pāṇḍaveṣu sadā pāpa nityaṃ jihmāṃ pravartase | svavīryād yaḥ parākramya pāpa āhvayate parān | abhītaḥ pūrayan vākyam eṣa vai kṣatriyaḥ pumān |
Санджая сказал: «О грешник, ты всегда поступал с Пандавами криво и коварно. О злодей! Истинный кшатрий — тот, кто без страха держит данное слово и, полагаясь на собственную силу, являет доблесть и открыто вызывает врагов на бой.»
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse defines kṣatriya conduct ethically: a true warrior is fearless, keeps his pledged word, relies on his own strength, and challenges opponents openly—contrasted with deceitful, crooked behavior toward the Pāṇḍavas.
Sañjaya delivers a sharp moral rebuke, condemning persistent duplicity toward the Pāṇḍavas and asserting the standard of honorable kṣatriya behavior—truthfulness, courage, and open challenge in war.