Shloka 85

दुर्ग-निवेश-राजधर्मः | Fortified Capital and the King’s Residential Polity

Rājadharma

Devanagari script

इस प्रकार श्रीमह्याभारत शान्तिपर्वके अन्तर्गत राजधमानुशासनपर्वमें मन्‍्त्रीविभागविषयक पचासीवाँ अध्याय पूरा हुआ

Transliteration

iti prakāraṃ śrīmahābhārate śāntiparvake antargata rājadharmānuśāsanaparvaṇi mantrīvibhāgaviṣayakaḥ pañcāśītitamo 'dhyāyaḥ pūrṇaḥ

Translation

Так завершается восемьдесят пятая глава о разделении и обязанностях министров, в разделе «Раджадхармāнушасана» внутри «Шанти-парвы» священного «Шри Махабхараты». Этот заключительный колофон возвещает завершение наставления о государственном управлении и праведном владычестве по дхарме, изложенного как поучение Бхишмы о царском долге.

Word by Word

• इति: thus; end-quotation marker
• Type: Indeclinable
• Root: इति

• प्रकारेण: in this manner; by this way
• प्रकारेण: Karana
• Type: Noun
• Root: प्रकार
• Form: Masculine, Instrumental, Singular

• श्रीमहाभारत: the venerable Mahabharata
• श्रीमहाभारत: Karta
• Type: Noun
• Root: महाभारत
• Form: Neuter, Nominative, Singular

• शान्तिपर्वणि: in the Shanti Parva
• शान्तिपर्वणि: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: शान्तिपर्व
• Form: Neuter, Locative, Singular

• अन्तर्गत: included; contained within
• Type: Adjective
• Root: अन्तर्गत
• Form: Neuter, Nominative, Singular

• राजधर्मानुशासनपर्वणि: in the Rajadharmanushasana Parva (section)
• राजधर्मानुशासनपर्वणि: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: राजधर्मानुशासनपर्व
• Form: Neuter, Locative, Singular

• मन्त्रीविभागविषयक: concerning the division/classification of ministers
• Type: Adjective
• Root: मन्त्रीविभागविषयक
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• पञ्चाशीत्तमः: eighty-fifth
• Type: Adjective
• Root: पञ्चाशीत्तम
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• अध्यायः: chapter
• अध्यायः: Karta
• Type: Noun
• Root: अध्याय
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• सम्पूर्णः: complete; concluded
• Type: Adjective
• Root: सम्पूर्ण
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• अभवत्: was; became
• Type: Verb
• Root: भू
• Form: Imperfect (लङ्), Third, Singular

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

• Śrī Mahābhārata
• Śānti Parva
• Rājadharmānuśāsana Parva
• Mantrī (ministers/counselors)