Shloka 19
Śoka-śamana: Kṛṣṇa’s Consolation and Nārada’s Exempla to Sṛñjaya
Chapter 29
Devanagari script
यस्य सेन्द्रा: सवरुणा बृहस्पतिपुरोगमा: । देवा विश्वसृजो राज्ञो यज्ञमीयुर्महात्मन:,'सृंजय! हमने सुना है कि अविक्षितके पुत्र वे राजा मरुत्त भी मर गये, जिन महात्मा नरेशके यज्ञमें इन्द्र तथा वरुणसहित सम्पूर्ण देवता और प्रजापतिगण बृहस्पतिको आगे करके पधारे थे
Translation
«На жертвоприношение того великодушного царя пришли боги — с Индрой и Варуной — поставив во главе Брихаспати; и Праджапати, творцы мира, также явились туда.»
Word by Word
यस्यof whom/whose
यस्य:
Sambandha
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Genitive, Singular
स-इन्द्राःwith Indra (i.e., including Indra)
स-इन्द्राः:
Karta
TypeNoun
Rootइन्द्र
FormMasculine, Nominative, Plural
स-वरुणाःwith Varuṇa (i.e., including Varuṇa)
स-वरुणाः:
Karta
TypeNoun
Rootवरुण
FormMasculine, Nominative, Plural
बृहस्पति-पुरोगमाःhaving Bṛhaspati in front/led by Bṛhaspati
बृहस्पति-पुरोगमाः:
Karta
TypeAdjective
Rootपुरोगम
FormMasculine, Nominative, Plural
देवाःthe gods
देवाः:
Karta
TypeNoun
Rootदेव
FormMasculine, Nominative, Plural
विश्व-सृजःthe creators of the universe (Prajāpatis)
विश्व-सृजः:
Karta
TypeNoun
Rootविश्वसृज्
FormMasculine, Nominative, Plural
राज्ञःof the king
राज्ञः:
Sambandha
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Genitive, Singular
यज्ञम्sacrifice
यज्ञम्:
Karma
TypeNoun
Rootयज्ञ
FormMasculine, Accusative, Singular
ईयुःthey went/came
ईयुः:
TypeVerb
Rootइ (इण्) / या (इय् as suppletive aorist base)
FormPerfect (Parasmaipada), 3rd, Plural
महात्मनःof the great-souled (king)
महात्मनः:
Sambandha
TypeAdjective
Rootमहात्मन्
FormMasculine, Genitive, Singular
Speaker
वायुदेव उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes