Shloka 29

जनक–पराशर संवादः — वर्ण-गोत्र-धर्मविचारः

Janaka–Parāśara: Varṇa, Gotra, and Dharma Inquiry

Devanagari script

तत्र यत्‌ प्रीतिसंयुक्ते काये मनसि वा भवेत्‌ | वर्तते सात्त्विको भाव इत्युपेक्षेत्र तत्‌ तथा,ऐसी स्थितिमें शरीर अथवा मनके भीतर यदि कोई प्रसन्नताका भाव हो तो वह साच्चिक भाव है, ऐसा विचार करना चाहिये

Transliteration

tatra yat prītisaṃyukte kāye manasi vā bhavet | vartate sāttviko bhāva ity upekṣetra tat tathā ||

Translation

Бхишма сказал: «В таком состоянии, если в теле или в уме возникает чувство, сопряжённое с радостью и удовлетворённостью, следует признать его саттвическим (sāttvika) настроем и ровно, беспристрастно наблюдать его именно так».

Word by Word

तत्रthere/in that context

यत्whatever/that which

प्रीतिसंयुक्तेin (one) connected with joy/pleasure

कायेin the body

मनसिin the mind

वाor

भवेत्may be/arise/occur

वर्ततेexists/prevails

सात्त्विकःsattvic (pure/virtuous)

भावःstate/feeling/disposition

इतिthus

उपेक्षेत्should regard/consider

तत्that (as such)

तथाso/accordingly

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

Bhishma

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes