Previous Verse
Next Verse

Shloka 22

Śaṅkha–Likhita Upākhyāna: Daṇḍa, Confession, and the Purification of Kingship (शङ्ख-लिखितोपाख्यानम्)

विच्छिद्यन्ते समारब्धा सिद्धान्ते चापि दैवत:ः । कृते पुरुषकारे तु नैनः स्पृशति पार्थिवम्‌,“आरम्भ किये हुए कार्य दैवकी प्रतिकूलतासे नष्ट हो जाते हैं और उसके अनुकूल होनेपर सिद्ध भी हो जाते हैं; परंतु अपनी ओरसे (यथोचित) पुरुषार्थ कर देनेपर (यदि कार्यकी सिद्धि नहीं भी हुई तो) राजाको पापका स्पर्श नहीं प्राप्त होता है

vicchidyante samārabdhā siddhānte cāpi daivataḥ | kṛte puruṣakāre tu nainaḥ spṛśati pārthivam ||

Вайшампаяна сказал: «Начатые дела обрываются, когда судьба становится неблагосклонной, и завершаются, когда судьба благоволит. Но если царь должным образом приложил своё человеческое усилие, то — даже если успех не придёт — грех его не коснётся».

विच्छिद्यन्तेare cut off / get destroyed
विच्छिद्यन्ते:
TypeVerb
Rootविच्छिद् (छिद्)
FormLat, Atmanepada, Prathama, Bahuvacana
समारब्धाःundertaken / begun
समारब्धाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसमारब्ध (सम्-आ-रभ्)
FormPum, Prathama, Bahuvacana
सिद्धान्तेin success / in accomplishment
सिद्धान्ते:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसिद्धान्त
FormPum, Saptami, Eka
and
:
TypeIndeclinable
Root
अपिalso / even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
दैवतःfrom fate / due to destiny
दैवतः:
Apadana
TypeNoun
Rootदैवत
FormNapum, Panchami, Eka
कृतेwhen done / after doing
कृते:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootकृत (कृ)
FormLocative absolute (saptamī) usage; here effectively 'when/after (it is) done'
पुरुषकारेin human effort / personal exertion
पुरुषकारे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपुरुषकार
FormPum, Saptami, Eka
तुbut / however
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
not
:
TypeIndeclinable
Root
एनःsin / fault
एनः:
Karta
TypeNoun
Rootएनस्
FormNapum, Prathama, Eka
स्पृशतिtouches / affects
स्पृशति:
TypeVerb
Rootस्पृश्
FormLat, Parasmaipada, Prathama, Eka
पार्थिवम्the king
पार्थिवम्:
Karma
TypeNoun
Rootपार्थिव
FormPum, Dvitiya, Eka

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
P
pārthiva (the king/ruler)
D
daiva (destiny/divine dispensation)
P
puruṣakāra (human effort)