Shloka 5
मनुरुवाच — इन्द्रिय-मनः-ज्ञान-क्रमः
Manu on the hierarchy of senses, mind, and knowledge
कि यज्ञविधिरेवैष किमेतज्जप्यमुच्यते । एतनमे सर्वमाचक्ष्व सर्वज्ञो हसि मे मतः,अथवा यह जप भी कोई यज्ञकी ही विधि है? जिसका जप किया जाता है, वह क्या वस्तु है? आप यह सारी बातें मुझे बताइये; क्योंकि आप मेरी मान्यताके अनुसार सर्वज्ञ हैं अहड्कारकृतश्चैव सर्वे निरयगामिन: । परावमानी पुरुषो भविता निरयोपग: जपके कारण अपनेमें बड़प्पनका अभिमान करनेवाले सभी जापक नरकगामी होते हैं। दूसरोंका अपमान करनेवाला जापक भी नरकमें ही पड़ता है
yudhiṣṭhira uvāca | kiṁ yajñavidhir evaiṣa kim etaj japyam ucyate | etan me sarvam ācakṣva sarvajño 'si me mataḥ | ahaṅkārakṛtaś caiva sarve nirayagāminaḥ | parāvamānī puruṣo bhavitā nirayopagaḥ |
Юдхиштхира сказал: «Не является ли это само по себе порядком жертвоприношения (яджня)? И что именно называется “тем, что следует повторять” (джапья)? Разъясни мне всё это полностью, ибо, по моему разумению, ты всеведущ. Ибо те, кто повторяет с эго — гордясь собой, — все идут в ад; и человек, унижающий других, также падёт в ад.»
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
Spiritual practice (japa) is not merely a ritual technique; its moral quality matters. If recitation is driven by ego or used to belittle others, it becomes spiritually harmful and is said to lead to a hellish destiny.
Yudhiṣṭhira questions a revered teacher about the nature of japa—whether it counts as a form of sacrificial procedure and what exactly is to be recited—while also raising an ethical warning that prideful or contemptuous practitioners incur grave demerit.