Shloka 39

Daṇḍa as the Foundation of Social Order (दण्डप्रतिष्ठा)

Devanagari script

न संवत्सरसत्राणि तिष्ठेयुरकुतो भया: । विधिवद्‌ दक्षिणावन्ति यदि दण्डो न पालयेत्‌,यदि दण्ड धर्मका पालन न करावे तो विधि-पूर्वक दक्षिणाओंसे युक्त संवत्सरयज्ञ भी बेखटके न होने पावे

Transliteration

na saṁvatsarasatrāṇi tiṣṭheyuḥ akuto-bhayāḥ | vidhivad dakṣiṇāvanti yadi daṇḍo na pālayet ||

Translation

Арджуна сказал: «Даже годичные жертвенные сессии (saṃvatsara-satra) не смогли бы совершаться без страха и без помех и не были бы должным образом завершены с предписанными дарами (dakṣiṇā), если бы не поддерживалась власть наказания (daṇḍa). Без принуждения к дхарме через daṇḍa не может удержаться и сама упорядоченная религиозная жизнь».

Word by Word

• न: not
• Type: Indeclinable
• Root: न

• संवत्सर-सत्राणि: year-long sacrificial sessions
• संवत्सर-सत्राणि: Karta
• Type: Noun
• Root: संवत्सर-सत्र
• Form: Neuter, Nominative, Plural

• तिष्ठेयुः: would stand / would continue
• Type: Verb
• Root: स्था (तिष्ठति)
• Form: Optative (Vidhi-lin), 3rd, Plural, Parasmaipada

• अकुतो-भयाः: free from fear from any quarter
• Type: Adjective
• Root: अकुतो-भय
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• विधिवत्: according to rule
• Type: Indeclinable
• Root: विधिवत्

• दक्षिणा-वन्ति: endowed with priestly gifts (dakṣiṇā)
• Type: Adjective
• Root: दक्षिणावत्
• Form: Neuter, Nominative, Plural

• यदि: if
• Type: Indeclinable
• Root: यदि

• दण्डः: punishment / royal authority
• दण्डः: Karta
• Type: Noun
• Root: दण्ड
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• न: not
• Type: Indeclinable
• Root: न

• पालयेत्: should protect / should enforce
• Type: Verb
• Root: पाल् (पालयति)
• Form: Optative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada

Speaker

अजुन उवाच

Characters & Entities

• Arjuna
• daṇḍa (punitive authority)
• saṁvatsara-satra (year-long sacrifice)
• dakṣiṇā (ritual gifts/fees)