Shloka 18
शकुनि (हिरण्मय-पक्षी) उपदेशः — Vighasāśin and the Difficulty of Gārhasthya
एतद्वो<स्तु तपोयुक्त ददामीत्यूषिचोदितम् । तस्मात् तत् तद् व्यवस्थानं तपस्वितप उच्यते,मन्त्रद्र्ट ऋषिने एक मन्त्रमें कहा है कि “यह यज्ञरूप कर्म तुम सब यजमानोंद्वारा सम्पादित हो, परंतु यह होना चाहिये तपस्यासे युक्त। तुम इसका अनुष्ठान करोगे तो मैं तुम्हें मनोवांछित फल प्रदान करूँगा।” अत: उन-उन वैदिक कर्मामें पूर्णतः: संलग्न हो जाना ही तपस्वीका “तप” कहलाता है
etad vo 'stu tapoyuktaṁ dadāmīty ūṣicoditam | tasmāt tat tad vyavasthānaṁ tapasvitapa ucyate |
«Да будет это для вас, сопряжённое с тапасом; я дарую это», — так провозгласил вдохновенный провидец. Потому неуклонная преданность каждому предписанному ведическому долгу и называется “тапасом” подвижника: дисциплинированное участие в жертвенном действии, совершаемом с внутренней аскезой, благодаря чему даруются желанные плоды.
अजुन उवाच
Educational Q&A
Tapas is not only physical austerity; for a practitioner it can mean unwavering, disciplined adherence to one’s prescribed Vedic duties—especially sacrificial action—performed with inner restraint and seriousness, which becomes the basis for receiving the intended fruits.
A seer’s pronouncement is cited: the rite should be performed ‘with tapas,’ and the fruits will be granted. From this, the text concludes that fully committing oneself to the proper performance of those specific rites is itself the ascetic’s tapas.