Shloka 35

अक्षविजय-प्रसङ्गः

Escalation of Wagers and Shakuni’s Repeated Declarations of Victory

Devanagari script

ततः कृताह्विका: सर्वे दिव्यचन्दनभूषिता: । कल्याणमनसश्रवैव ब्राह्मणान्‌ स्वस्ति वाच्य च

Transliteration

tataḥ kṛtāhvīkāḥ sarve divyacandanabhūṣitāḥ | kalyāṇamanasaś caiva brāhmaṇān svasti vācya ca ||

Translation

Затем все приглашённые и собравшиеся, умащённые небесным сандалом, приблизились с благим намерением; брахманов же почтили как должно и попросили произнести благословения благополучия. Сцена подчёркивает: даже среди политического великолепия ритуальная правильность и почитание брахманов через благословение остаются знаками законности и дхармы.

Word by Word

• ततः: then, thereafter
• ततः: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (तद्-प्रातिपदिकात्)
• Form: अव्ययम्

• कृताह्विकाः: having been invited / invited
• कृताह्विकाः: Karta
• Type: Adjective
• Root: कृताह्विक (कृत + आह्विक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta
• Type: Adjective
• Root: सर्व
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्

• दिव्यचन्दनभूषिताः: adorned with divine sandal(-paste)
• दिव्यचन्दनभूषिताः: Karta
• Type: Adjective
• Root: दिव्यचन्दनभूषित (दिव्यचन्दन + भूषित)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्

• कल्याणमनसः: of auspicious mind / well-disposed
• कल्याणमनसः: Karta
• Type: Adjective
• Root: कल्याणमनस् (कल्याण + मनस्)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्

• श्रव: fame, renown (reading uncertain)
• श्रव: Karma
• Type: Noun
• Root: श्रव (श्रु-धातोः नामधातु/प्रातिपदिकम्)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्

• एव: indeed, just
• Type: Indeclinable
• Root: एव
• Form: अव्ययम्

• ब्राह्मणान्: Brahmins
• ब्राह्मणान्: Karma
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण
• Form: पुंलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्

• स्वस्ति: well-being; auspiciousness
• Type: Indeclinable
• Root: स्वस्ति
• Form: अव्ययम्

• वाच्य: to be spoken / should be said
• Type: Adjective
• Root: वाच्य (वच्-धातोः)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा, एकवचनम् (कर्तरि/कर्मणि प्रयोगे विधेयम्)

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च
• Form: अव्ययम्

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśampāyana
• Brāhmaṇas
• divya-candana (sandalwood)

Educational Q&A

What is the core teaching?

The verse highlights that public actions in a royal setting should be framed by auspicious intention and ritual correctness—especially honoring Brahmins and seeking blessings—since such observances are traditional signs of dharmic order and social legitimacy.

What is happening in the narrative?

Those who have been invited gather, adorned with fine sandalwood, and the Brahmins are formally greeted and requested to utter svasti (benedictory words), setting an auspicious ceremonial tone for the proceedings in the assembly.