Shloka 28
युधिष्ठिरस्य धनंजय-प्रति गर्हा
Yudhiṣṭhira’s Reproach to Dhanaṃjaya
Devanagari script
तावुभौ धर्मराजस्य प्रवीरी परिपार्श्चत: । रथाभ्याशे चकाशेते चन्द्रस्येव पुनर्वसू,धर्मराजके रथके समीप पार्श्चभागमें वे दोनों प्रमुख पांचाल वीर चन्द्रमाके पास रहनेवाले दो पुनर्वसु नामक नक्षत्रोंके समान प्रकाशित हो रहे थे
Transliteration
tāv ubhau dharmarājasya pravīrau paripārśvataḥ | rathābhyāśe cakāśete candrasyeva punarvasū ||
Translation
Санджая сказал: «Эти двое первейших героев, стоявшие близ колесницы Дхармараджи по обоим бокам, сияли возле неё, словно две звезды Пунарвасу рядом с луной.»
Word by Word
तौthose two
तौ:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Dual
उभौboth
उभौ:
Karta
TypeAdjective
Rootउभ
FormMasculine, Nominative, Dual
धर्मराजस्यof Dharmaraja (Yudhishthira)
धर्मराजस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootधर्मराज
FormMasculine, Genitive, Singular
प्रवीरौtwo eminent heroes
प्रवीरौ:
Karta
TypeNoun
Rootप्रवीर
FormMasculine, Nominative, Dual
परिपार्श्वतःat the sides / on both flanks
परिपार्श्वतः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootपरिपार्श्व
Formtrue
रथchariot
रथ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootरथ
FormMasculine, Locative, Singular
अभ्याशेin the vicinity / near
अभ्याशे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअभ्याश
FormMasculine, Locative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
Formtrue
चकाशेतेshone / appeared resplendent
चकाशेते:
TypeVerb
Rootकश्
FormPerfect (Liṭ), Third, Dual, Atmanepada
चन्द्रस्यof the moon
चन्द्रस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootचन्द्र
FormMasculine, Genitive, Singular
इवlike / as if
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
Formtrue
पुनर्वसूthe two (stars) Puṇarvasū
पुनर्वसू:
Karta
TypeNoun
Rootपुनर्वसु
FormMasculine, Nominative, Dual
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SañjayaD
Dharmarāja (Yudhiṣṭhira)T
two foremost heroes (Pāñcāla warriors, implied by context)C
chariot (ratha)M
Moon (Candra)P
Punarvasu (nakṣatra)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes