Shloka 15
भीष्मस्य भीमसेन-निरोधः
Bhīṣma checks Bhīmasena; matched engagements intensify
संजय उवाच शृणु राजन्नवहित: श्रुत्वा चैवावधारय । नैव मन्त्रकृतं किंचिन्नैव मायां तथाविधाम्,संजयने कहा--महाराज! सावधान होकर सुनिये और सुनकर स्वयं ही पाण्डवोंकी शक्ति और अपनी पराजयके कारणके विषयमें निश्चय कीजिये। पाण्डवोंमें न कोई मन्त्रका प्रभाव है और न कोई वैसी माया ही वे करते हैं
sañjaya uvāca | śṛṇu rājann avahitaḥ śrutvā caivāvadhāraya | naiva mantrakṛtaṃ kiñcin naiva māyāṃ tathāvidhām |
Санджая сказал: «Слушай, о царь, со всем вниманием; и, выслушав, сам поразмысли и реши. У Пандавов нет силы, сотканной заклинаниями, и не прибегают они к подобной обманной магии. Их мощь — и твои поражения — происходят от иных причин, а не от тайных чар.»
संजय उवाच
Educational Q&A
Sañjaya urges the king to face reality with clear judgment: victory and defeat in the war are not to be explained away as sorcery or secret spells, but understood through genuine causes such as merit, strategy, leadership, and dharma.
In his report to Dhṛtarāṣṭra, Sañjaya asks the king to listen attentively and to conclude for himself that the Pāṇḍavas are not relying on mantras or magical deception; the reasons for the Kauravas’ setbacks lie elsewhere.