Shloka 41
भीष्मपर्व — अध्याय 54: फल्गुन-प्रतिरोधः, सौबली-व्यूह-विध्वंसः, दुर्योधन-भीष्म-संवादः
त॑ यथावत् प्रतिव्यूह परानीकविनाशनम् | अदृष्टपूर्व राजान: पश्यन्तु कुरुभि: सह,'शत्रुसेनाका विनाश करनेवाले उस क्रौंचारुण व्यूहका तुम यथावत् रूपसे निर्माण करो। आज समस्त राजा कौरवोंके साथ उस अदृष्टपूर्व व्यूहको अपनी आँखोंसे देखें
taṁ yathāvat prativyūha parānīka-vināśanam | adṛṣṭapūrvaṁ rājānaḥ paśyantu kurubhiḥ saha ||
Санджая сказал: «Выстройте это контрпостроение в точности по уставу — такое, что сокрушает вражеские части, — дабы сегодня цари вместе с куру увидели собственными глазами это невиданное прежде боевое построение.»
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights disciplined execution of strategy and leadership responsibility in war: a commander must arrange formations correctly, not impulsively, and the wider assembly of rulers is made witness to the chosen course—underscoring accountability and the grave ethical weight of martial decisions.
Sañjaya reports an instruction to set up a precise counter-battle-array designed to break the enemy’s divisions, so that the assembled kings allied with the Kurus can directly witness this unprecedented formation on the battlefield.