Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

Sainyavinyāsa–Lakṣaṇa (Disposition of Armies and Battlefield Omens) | सैन्यविन्यास–लक्षणम्

शारद्वतश्रोत्तरधूर्महात्मा महेष्वासो गौतमश्रित्रयोधी । शकै: किरातैर्यवनै: पह्चवैश्व सार्थ चमूमुत्तरतो$भियाति,महान्‌ धनुर्धर और विचित्र रीतिसे युद्ध करनेवाले गौतमवंशीय महामना कृपाचार्य गुरुतर भार ग्रहण करके शक, किरात, यवन तथा पल्‍लव सैनिकोंके साथ कौरवसेनाके बाँयें भागमें होकर चल रहे थे

sañjaya uvāca |

śāradvataś ca uttaradhūr mahātmā maheṣvāso gautamaś citrayodhī |

śakaiḥ kirātair yavanaiḥ pahlavaiś ca sārthaṃ camūm uttarato 'bhiyāti ||

Санджая сказал: Крипа, великодушный — сын Шарадватa, могучий лучник из рода Гаутамы, прославленный разнообразными и необычными приёмами боя, — двинулся по северному крылу вместе со шаками, киратами, яванами и пахлавами, неся тяжкое бремя ответственности в войске Кауравов.

शारद्वतःŚāradvata (Kr̥pa)
शारद्वतः:
Karta
TypeNoun
Rootशारद्वत
FormMasculine, Nominative, Singular
श्रोत्तरधूःbearing a heavy yoke/burden (metaph.: taking on great responsibility)
श्रोत्तरधूः:
Karta
TypeAdjective
Rootश्रोत्तरधू
FormMasculine, Nominative, Singular
महात्माgreat-souled one
महात्मा:
Karta
TypeNoun
Rootमहात्मन्
FormMasculine, Nominative, Singular
महेष्वासःgreat archer
महेष्वासः:
Karta
TypeNoun
Rootमहेष्वास
FormMasculine, Nominative, Singular
गौतमशिष्यःdisciple of Gautama
गौतमशिष्यः:
Karta
TypeNoun
Rootगौतम-शिष्य
FormMasculine, Nominative, Singular
रयोधीfighting swiftly / rapid in battle
रयोधी:
Karta
TypeAdjective
Rootरयोधिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
शकैःwith the Śakas
शकैः:
Karana
TypeNoun
Rootशक
FormMasculine, Instrumental, Plural
किरातैःwith the Kirātas
किरातैः:
Karana
TypeNoun
Rootकिरात
FormMasculine, Instrumental, Plural
यवनैःwith the Yavanas
यवनैः:
Karana
TypeNoun
Rootयवन
FormMasculine, Instrumental, Plural
पल्लवैःwith the Pallavas
पल्लवैः:
Karana
TypeNoun
Rootपल्लव
FormMasculine, Instrumental, Plural
सार्थम्together with
सार्थम्:
Karana
TypeIndeclinable
Rootसार्थम्
चमूम्army (division)
चमूम्:
Karma
TypeNoun
Rootचमू
FormFeminine, Accusative, Singular
उत्तरतःfrom the north / on the northern side
उत्तरतः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootउत्तरतः
अभियातिadvances / marches forth
अभियाति:
Karta
TypeVerb
Rootया (याति) + अभि
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada

संजय उवाच

S
Sañjaya
K
Kṛpācārya (Kṛpa)
Ś
Śaradvat
G
Gautama (gotra/lineage)
Ś
Śakas
K
Kirātas
Y
Yavanas
P
Pahlavas
K
Kaurava army (camū)