Adhyāya 104 — Śikhaṇḍin-puraskāraḥ (Śikhaṇḍin as Vanguard) and Bhīṣma’s Counter-Advance
तत्पश्चात् प्रतापी द्रोणपुत्रने होशमें आकर कुपित हो समरभूमिमें सात्यकिको नाराचसे घायल कर दिया ।।
śaineyaṃ sa tu nirbhidya prāviśad dharaṇītalam | vasantakāle balavān bilaṃ sarpaśiśur yathā ||
Санджая сказал: После этого могучий сын Дроны, окончательно придя в себя, в ярости на поле брани ранил Сатьяки (Шайнею) стрелой нарача. Та стрела пронзила Шайнею и ушла в землю, как в весеннюю пору сильный змеиный детёныш скользит в свою нору. Образ подчёркивает неумолимый и безличный ход войны: одно действие, рождённое гневом и мастерством, ранит воина и исчезает, оставляя последствия.
संजय उवाच
The verse highlights how martial prowess, when driven by anger, produces swift harm and then ‘disappears’ like an arrow sinking into the earth—yet the moral weight remains. It invites reflection on restraint (dama) and responsibility in the exercise of power, even within kṣatriya warfare.
Sañjaya describes an arrow that has pierced Śaineya (Sātyaki) and then plunged into the ground. The poet reinforces the action with a simile: like a strong young serpent entering its burrow in spring.