Abhimanyu’s Śrāddha; Vyāsa’s Assurance of the Unborn Heir (अभिमन्योः श्राद्धं तथा गर्भरक्षणोपदेशः)
स्पर्धते सम रणे नित्यं दुहितु: पुत्रको मम | “मेरी बेटीका वह लाड़ला अभिमन्यु रणभूमिमें सदा द्रोणाचार्य
spardhate sama-raṇe nityaṁ duhituḥ putrako mama | evaṁvidhaṁ bahu tadā vilapantaṁ suduḥkhitam |
Вайшампаяна сказал: «Сын моей дочери всегда стремился состязаться в честном бою. У него хватало мужества мериться оружием даже с Дроной, Бхишмой и Карной — первым среди могучих. Неужели Дрона, Карна, Крипа и другие сговорились и, прибегнув к обману, убили того мальчика, так что, сражённый коварством, он теперь лежит на земле? Кешава, поведай мне обо всём этом». Так в то время он долго стенал, подавленный тяжким горем.
वैशम्पायन उवाच
The passage contrasts righteous, fair combat (sama-raṇa) with the moral stain of deceitful killing. It highlights how adharma in war—especially collective, treacherous violence against a lone youth—becomes a source of enduring grief and ethical questioning.
Vaiśaṃpāyana narrates a lament in which a grieving speaker recalls Abhimanyu’s fearless readiness to face even the greatest warriors and suspects that senior fighters (Droṇa, Karṇa, Kṛpa and others) may have killed him through stratagem. He appeals to Keśava (Kṛṣṇa) to disclose the truth, and continues lamenting in intense sorrow.