Shloka 14
अध्वर्यु–यति संवादः
Adhvaryu–Yati Dialogue on Svabhāva, Ahiṃsā, and Mokṣa
Devanagari script
प्राणा अप्यस्य छागस्य प्रापितास्ते स्वयोनिषु । शरीरं केवल शिष्ट निश्चेष्टमिति मे मति:,तुमने इस छागकी इन्द्रियोंको उनके कारणोंमें विलीन कर दिया है। मेरे विचारसे अब तो केवल इसका निश्वेष्ट शरीर ही अवशिष्ट रह गया है
Transliteration
prāṇā apy asya chāgasya prāpitās te svayoniṣu | śarīraṃ kevalaśiṣṭaṃ niśceṣṭam iti me matiḥ ||
Translation
Брахман сказал: «Даже жизненные дыхания этого козла возвращены к их собственным истокам. По моему разумению, теперь не осталось ничего, кроме его тела — оставленного, неподвижного».
Word by Word
प्राणाःvital breaths, life-forces
प्राणाः:
Karta
TypeNoun
Rootप्राण
FormMasculine, Nominative, Plural
अपिalso, even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
अस्यof this
अस्य:
Sambandha
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
छागस्यof the goat
छागस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootछाग
FormMasculine, Genitive, Singular
प्रापिताःcaused to reach, led (back)
प्रापिताः:
TypeVerb
Rootप्र-आप् (आप्नोति)
Formक्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Plural, Passive/resultative
तेthey
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
स्वयोनिषुin their own sources/causes
स्वयोनिषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootस्व-योनि
FormFeminine, Locative, Plural
शरीरम्body
शरीरम्:
Karta
TypeNoun
Rootशरीर
FormNeuter, Nominative, Singular
केवलम्only, mere
केवलम्:
TypeAdjective
Rootकेवल
FormNeuter, Nominative, Singular
शिष्टम्remaining, left over
शिष्टम्:
TypeAdjective
Rootशिष्ट
Formक्त (past passive participle), Neuter, Nominative, Singular
निश्चेष्टम्motionless, inert
निश्चेष्टम्:
TypeAdjective
Rootनिः-चेष्ट
FormNeuter, Nominative, Singular
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
मेmy, of me
मे:
Sambandha
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Genitive, Singular
मतिःopinion, thought
मतिः:
Karta
TypeNoun
Rootमति
FormFeminine, Nominative, Singular
Speaker
ब्राह्मण उवाच
Characters & Entities
B
brāhmaṇa (speaker)C
chāga (goat)P
prāṇa (life-breaths)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes