Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

Ādi-parva Adhyāya 33: Vāsuki’s Council on Averting the Sarpa-satra

ध्वजं च चक्रे भगवानुपरि स्थास्यसीति तम्‌ | एवमस्त्विति तं देवमुक्त्वा नारायणं खग:,हरन्तममृतं रोषाद्‌ गरुडं पक्षिणां वरम्‌ | भगवान्‌ विष्णुने गरुडको अपना ध्वज बना लिया--उन्हें ध्वजके ऊपर स्थान दिया और कहा--'इस प्रकार तुम मेरे ऊपर रहोगे।' तदनन्तर उन भगवान्‌ नारायणसे “एवमस्तु' कहकर पक्षी गरुड वहाँसे वेग-पूर्वक चले गये। महान्‌ वेगशाली गरुड उस समय वायुसे होड़ लगाते चल रहे थे। पक्षियोंके सरदार उन खगश्रेष्ठ गरडको अमृतका अपहरण करके लिये जाते देख इन्द्रने रोषमें भरकर उनके ऊपर वज़से आघात किया

śaunaka uvāca | dhvajaṃ ca cakre bhagavān upari sthāsyasīti tam | evam astv iti taṃ devam uktvā nārāyaṇaṃ khagaḥ | harantam amṛtaṃ roṣād garuḍaṃ pakṣiṇāṃ varam |

Благословенный Нараяна сделал его своим знаменем и сказал: «Ты пребудешь надо Мною». Птица Гаруда ответил божеству Нараяне: «Да будет так», — и стремительно улетел. Когда Гаруда, лучший из птиц, уносил амриту, Индра, воспылав гневом, ударил его ваджрой — громовой молнией.

ध्वजम्banner, standard
ध्वजम्:
Karma
TypeNoun
Rootध्वज
FormMasculine, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
चक्रेmade, appointed
चक्रे:
TypeVerb
Rootकृ
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
भगवान्the Blessed Lord
भगवान्:
Karta
TypeNoun
Rootभगवत्
FormMasculine, Nominative, Singular
उपरिabove, on top
उपरि:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootउपरि
स्थास्यसिyou will stand/remain
स्थास्यसि:
TypeVerb
Rootस्था
FormSimple Future (Luṭ), 2nd, Singular, Parasmaipada
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
एवम्so, thus
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
अस्तुlet it be
अस्तु:
TypeVerb
Rootअस्
FormImperative (Loṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
इतिthus
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
देवम्the god
देवम्:
Karma
TypeNoun
Rootदेव
FormMasculine, Accusative, Singular
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
TypeVerb
Rootवच्
Formक्त्वा (absolutive/gerund)
नारायणम्Nārāyaṇa (Vishnu)
नारायणम्:
Karma
TypeNoun
Rootनारायण
FormMasculine, Accusative, Singular
खगःthe bird (Garuḍa)
खगः:
Karta
TypeNoun
Rootखग
FormMasculine, Nominative, Singular
हरन्तम्carrying off, stealing
हरन्तम्:
TypeVerb
Rootहृ
Formशतृ (present active participle), Masculine, Accusative, Singular
अमृतम्nectar of immortality
अमृतम्:
Karma
TypeNoun
Rootअमृत
FormNeuter, Accusative, Singular
रोषात्from anger, out of wrath
रोषात्:
Karana
TypeNoun
Rootरोष
FormMasculine, Ablative, Singular
गरुडम्Garuḍa
गरुडम्:
Karma
TypeNoun
Rootगरुड
FormMasculine, Accusative, Singular
पक्षिणाम्of birds
पक्षिणाम्:
TypeNoun
Rootपक्षिन्
FormMasculine, Genitive, Plural
वरम्best, excellent
वरम्:
TypeAdjective
Rootवर
FormMasculine, Accusative, Singular

शौनक उवाच

शौनक (Śaunaka)
भगवान् नारायण/विष्णु (Nārāyaṇa/Viṣṇu)
गरुड (Garuḍa)
इन्द्र (Indra)
अमृत (Amṛta)
ध्वज (Banner/Standard)
वज्र (Vajra, thunderbolt)